چگونه امکان دارد که یک متر مربع از یک علفزار حاوی ده ها گونه از گیاهان باشد و چه عواملی تعداد گونه هایی که در یک اکوسیستم زندگی می کنند را تعیین می کند؟ این پرسش ها در میان 25 تا از مهم ترین مسائل حل نشده علم طبقه بندی شده اند چراکه یافتن پاسخ برای این پرسش ها هم برای فهم طبیعت و هم برای ارزشی که اکوسیستم های طبیعی برای نوع بشر دارند اهمیت دارد.
برای بیش از 50 سال، نظریه های مرسوم حول این محور می چرخیدند که شمار گونه هایی که می تواند در یک منطقه وجود داشته باشد براساس میزان همزیستی با شرایط زیست محیطی زیستگاه افزایش می یابد. اما براساس نظریه ای جدید در یک محیط ناهمگن – که در آن انواع مختلفی از زیستگاه ها وجود دارد – منابع و منطقه دردسترس کمتری برای هر گونه وجود دارد و این موجب می شود گونه ها بیشتر در معرض خطر انقراض قرار بگیرند. به این ترتیب این فرضیه مطرح می شود که عدم تجانس بیش از حد در زیستگاه باعث کاهش تعداد گونه ها می شود.
این فرضیه با استفاده از مدل های ریاضی و تجزیه و تحلیل تجربی از اکوسیستم های طبیعی ارایه شده. هم نتایج نظری و هم تجزیه و تحلیل داده ها هم از این فرضیه که عدم تجانس زیستگاه می تواند میزان انقراض گونه ها را افزایش دهد و بنابراین شمار گونه های ساکن در اکوسیستم را کاهش دهد حمایت می کند. این یافته ها برای حفاظت از تنوع زیستی بسیار مهم است.
