محمدرضا کریمی
برای رسیدن افراد به سن 70 سالگی خواهی نخواهی تعداد زیادی از متغیرها مثل ژن ها، شیوه زندگی و این که آیا دستخوش حادثه ای مثل تصادف با اتوبوس می شوند یا نه ایفای نقش می کنند. این درحالی است که تا مدت های مدیدی تفاوت ها در طول عمر افراد به نژاد و محل زندگی آنها گره زده می شد. به عنوان نمونه پیش بینی می شد مردان سیاه پوست ساکن شهرهای جنوبی آمریکا نسبت به مردان سفیدپوستی که در مناطق روستایی شمال این کشور زندگی می کنند طول عمر کوتاه تری داشته باشند.
اما یک تحقیق چنین تعمیم هایی را با چالش مواجه کرد و محققان با مطالعه تداوم حیات در افراد بالای 70 سال و ساکن شهرستان های مختلف به نتایج متفاوتی دست یافتند. آنها فهمیدند با بررسی ترکیبی از عوامل اجتماعی مثل آموزش، وضعیت تأهل و درآمد خیلی بهتر می توان طول عمر افراد را پیش بینی کرد تا تنها با بررسی مؤلفه های نژادی و جغرافیایی.
به عنوان مثال این تحقیق نشان داده که زنان در دو سال اول زندگی بعد از ازدواج، در مقایسه با مردان بیشتر احتمال دارد دچار اضافه وزن شوند. در رابطه با مردان هم طلاق اغلب به اضافه وزن منجر می شود.
همچنین به نظر می رسد که پیوندهای پایدار زناشویی به بیماران قلبی متأهلی که عمل جراحی بای پس انجام داده اند کمک می کند. به این ترتیب که آنها در مقایسه با کسانی که تنها هستند، دو برابر و نیم بیشتر احتمال دارد که تا 15 سال دیگر یا بیشتر زنده بمانند.
این تحقیق نشان می دهد تفاوت زیادی در طول عمر ساکنان شهرستان های مختلف وجود دارد. ویژگی های اجتماعی و زیست محیطی یک شهرستان یکی از مهم ترین دلایل این تفاوت است. این نتیجه هنگامی به دست آمد که عوامل مشخصی مثل کسری از بزرگسالان که دبیرستان را تمام می کنند، کسری از آنها که مشاغل حرفه ای مدیریتی دارند و تعدادی از ایشان که با دو والد زندگی کرده اند محاسبه شدند. درحالی که با بررسی زندگی افراد ساکن جنوب آمریکا هیچ شواهدی پیدا نشد که نشان دهد این موضوع بر طول عمر اثر می گذارد.
البته عوامل اجتماعی براساس ناحیه و منطقه متفاوت است. در این مطالعه مشخص شد شانس زنده ماندن تا سن 70 سالگی تقریباً برای سفیدپوستان و سیاه پوستان یکسان است. منتها تفاوت در طول عمر تابع عوامل اقتصادی و اجتماعی است و تبعیض نژادی هم اثرات زیادی بر میزان سلامتی نژادهای مختلف دارد.
محققان در ابتدا مطالعه خود را بر شهرستان هایی که جمعیت قابل توجهی هم از سیاه پوستان و هم از سفیدپوستان داشتند متمرکز کردند. همچنین تحقیق خود را بر زندگی کسانی متمرکز کردند که از سن 30 سالگی عبور کرده بودند (به این ترتیب مرگ و میر دوران جوانی را هم پشت سر گذاشته بودند.) تحقیق جدید نشان داد که برای بهبود کلی وضعیت سلامتی تعیین اهدافی جدید فراتر از حوزه های سنتی پزشکی مورد نیاز است و لازم است به مسایل اجتماعی اساسی تری مثل میزان تحصیلات و موقعیت شغلی نیز توجه کرد.
