حمیده احمدیان راد
فعالیت مورچه ها هم به عنوان مهندسان اکوسیستم و هم به عنوان شکارچی تأثیر عظیمی بر محیط زیست محلی به جا می گذارد.
مورچه ها دو اثر مجزا بر محیط به جا می گذارند. اثر اول این است که با لانه سازی خاک را حرکت می دهند و با جمع آوری غذا بر میزان مواد مغذی خاک اثر می گذارند. این فعالیت می تواند به شکل غیرمستقیم بر جمعیت بومی بسیاری از جانوران از تجزیه کنندگان گرفته تا گونه هایی که در بخش های خیلی بالاتر زنجیره غذایی قرار دارند اثر بگذارد.
تأثیر دوم این است که آنها طیف گسترده ای از جانوران دیگر را شکار می کنند. برخی از جانورانی که به وسیله این مورچه ها شکار می شوند جثه بزرگ تری نسبت به خودشان دارند و از سوی شمار عظیمی از مورچه های کارگر مورد حمله قرار گیرد.
مورچه ها شکارچیان بسیار مؤثری هستند و تعدادشان در ابعاد زیادی رشد می کند. آنها همچنین بسیار مهاجمند و از منابع و محیط زندگیشان درمقابل شکارچیان دیگر دفاع می کنند. همه اینها به این معنی است که مورچه ها تأثیری قوی بر محیط اطرافشان به جا می گذارند.
حتی اگر از شکارچی بودن مورچه ها صرف نظر کنیم، باز هم حضور آنها می تواند به افزایش میزان تراکم و تنوع دیگر گروه های جانوری منجر شود. به عنوان مثال آنها با به جا گذاشتن تأثیری بزرگ بر زنجیره غذایی مراتع نقشی کلیدی را در این محیط ایفا می کنند.
تراکم پایین مورچه ها در یک منطقه میزان تنوع و تراکم جانوران دیگر به ویژه تراکم گیاهخواران و تجزیه کنندگان را در آن منطقه افزایش می دهد. وقتی مورچه ها تراکم های بالاتری دارند، یا تأثیری ندارند یا اثر معکوسی دارند.
اگر جمعیت مورچه ها کم باشد تأثیرشان بر سطح مواد مغذی خاک و گروه های جانوری مثبت است، اما در صورتی که شمار مورچه ها افزایش یابد، اثرشان به عنوان شکارچی بزرگ تر است.
