محمدرضا کریمی
زمانی فرا می رسد که تمامی کتاب های خطی جهان از طریق اینترنت در دسترس همگان خواهند بود. همچنین دور نخواهد بود زمانی که کتاب های درسی کاغذی از برنامه مدارس حذف شوند و دانش آموزان درس های خود را از طریق اینترنت بگیرند. از هم اینک کتابخانه های دیجیتالی به خوانندگانشان کتاب کرایه می دهند و افراد کتابخوان را از مراجعه به کتابخانه ها بی نیاز می کنند. چراکه با تولید یک نرم افزار امکان تهیه نسخه‌هایی دیجیتالی وجود دارد که می‌توان برای آنها تاریخ مصرف تعیین کرد.
دستگاه های الکترونیکی ای که به عنوان کتابخانه شخصی کتاب‌های دیجیتال به فروش می‌رسد هم با اقبال شهروندان کشورهای مختلف مواجه شده. و به این ترتیب میلیون ها نسخه کتاب دیجیتال هم برای کتابخانه های شخصی خریداری شده است. به این ترتیب حوزه نشر دیجیتالی به سرعت در حال اشغال بخشی از حوزه نشر کتاب های چاپی است. در میان کشورهای جهان این کشور ژاپن است که در آن کتاب های دیجیتال بیش از بقیه کشورها وارد حوزه نشر شده اند و در حال حاضر حدود سه درصد از کتاب های منتشر شده را تشکیل می دهند.
البته گسترش حوزه نشر کتاب های دیجیتال به معنای حذف کتاب های چاپی نخواهد بود. دست کم در مورد کتاب های ادبی، شعر و رمان، افراد کتابخوان دوست دارند که کتابی چاپی را در دست بگیرند و با تفکر مطالعه کنند. مسلماً این افراد دوست ندارند که اشعار حافظ یا رمان های ادبی را در رایانه بخوانند یا به جای کتابی با صحافی زیبا، کاغذهایی با مطالب پرینت گرفته شده در دست بگیرند. آنها بیشتر دوست دارند میان قفسه کتابخانه ها و کتاب فروشی ها پرسه بزنند و با تورق، کتاب مورد علاقه شان را انتخاب کنند. در زمینه هنری هم کتاب های دیجیتالی پاسخگوی نیازهای خوانندگان نیستند. بنابراین بی شک دست کم در آینده نزدیک کتاب های چاپی و کتابخانه های سنتی همچنان اهمیتشان را حفظ می کنند. منتها در زمینه هایی نظیر موضوعات علمی و دانشگاهی، فرهنگ لغات و دانش نامه ها، این کتاب های دیجیتال هستند که اقبال بیشتری پیدا کرده اند و با قدرت و سرعت می آیند تا جای کتاب های چاپی را بگیرند.
با افزایش اقبال به سوی کتاب های دیجیتالی ابزارهای متن خوان نیز در حال پیشرفته تر شدن و گسترشند. این متن خوان ها برای خواندن نشریات و کتاب ها و سایر متن های نوشتاری مورد استفاده قرار می گیرند.
