در دشت های پهناور داخلی و خارجی ایران هم امکان زندگی وجود دارد. مهم ترین دشت ها، دشت خوزستان است که در جنوب غربی فلات ایران واقع شده. این دشت در قدیم سوزیانا نامیده می شد. این دشت از لحاظ جغرافیایی امتداد دشت بین النهرین است. دشت خوزستان در رشته کوه های زاگرس هم ادامه یافته. سوزیانا ناحیه ای بود که در زمان های خیلی قدیم تمدن در آن به وجود آمد و تمدن آن در اقوام کوهستانی بدوی و نیمه بدوی که در آن منطقه زندگی می کردند هم اثر کرد. در این دشت، بزرگ ترین شهر شاهنشاهی های ایران یعنی شوش ایجاد شد. شوش مرکزی اداری بود و با وسایل ارتباطی به آسانی با بین النهرین و آسیای غربی ارتباط داشت.
ایران یک دشت خارجی هم دارد که در پشت کوه های مجاور دریای خزر قرار دارد. سد بلند این کوه ها جلوی ابرها را می گیرد و موجب بارندگی فراوان بر این قطعه زمین باریک که بسیار حاصلخیز است می شود. این ناحیه، ناحیه حاره ایران است و از بیشه ها و باتلاق ها و جنگل ها پوشیده شده است. در این ناحیه محصولات متعدد و انواع مواد غذایی مورد نیاز مردم ایران به دست می آید. البته دشت های خارجی در توسعه تمدن ایران در درجه دوم اهمیت قرار دارند.
برداشتی آزاد از کتاب ایران از آغاز تا اسلام، تألیف پرفسور رمان گریشمن، ترجمه دکتر محمد معین، تصحیح دکتر میترا مهرآبادی
مطالب مرتبط:
سلسله های پادشاهان ایران در پیش از اسلام