در یک حکومت جمهوری ایده آل، رهبران از میان شهروندانی که حرفه ای دارند برای یک دوره مشخص و تعریف شده انتخاب می شوند تا به جمهوری خدمت کنند. این افراد پس از اتمام دوره کاری شان به سر کار قبلی خود باز می گردند. طرفداران حکومت جمهوری استدلال می کنند که اگر حکومت جمهوری به خوبی اجرا شود واقعاً خواست و اراده مردم را نمایندگی می کند و اگر شهروندان آرزوی تغییر داشته باشند می توانند آن را به راحتی اعمال کنند.
جمهوریت بر چند مفهوم و ارزش کلیدی تأکید دارد و به ویژه بر اهمیت تقوای اجتماعی، مزایای مشارکت سیاسی، خطرات ناشی از فساد، نیاز به تفکیک قوا و احترام به حاکمیت قانون تأکید دارد.
اما در جمهوری یک ارزش از بقیه ارزش ها برتر و از آنها متمایز است. این ارزش برتر، آزادی سیاسی است. از نظر جمهوری خواهان، آزادی سیاسی نه تنها مستلزم آزاد بودن از قید دخالت دولت در امور خصوصی است، بلکه تأکید زیادی نیز بر انضباط و اعتماد به خود دارد.
آزادی سیاسی دولت را از دخالت در زندگی افراد دور نگه می دارد (مگر این که افراد کاری انجام دهند که جمهوری را به عنوان یک کل تهدید کند). آزادی سیاسی همچنین از این که دولت به قیم افراد تبدیل شود ممانعت به عمل می آورد. در واقع نقش دولت در یک جمهوری حفاظت از جمهوری است.