عواقب افراط و تفریط در تغذیه
بیشتر نوجوانانی که به شدت به وزن خود حساسیت دارند، بعضی از وعده های غذایی را حذف می کنند. مطالعاتی که در آمریکا انجام شده حاکی از آن است که نوجوانان معمولاً وعده صبحانه و ناهار را حذف می کنند، در حالی که حذف صبحانه می تواند تا ۴۰ درصد از بهره هوشی و یادگیری نوجوانان بکاهد. دختران نیز بیش از پسران وعده های غذایی را حذف می کنند. بعضی از نوجوانان هم ممکن است به شدت درگیر بیماری های جسمی شوند.
به طور کلی رشد جسمی سریع نوجوانان با تمایل شدید به تغذیه بیشتر همراه است. نوجوانانی که در این دوره مشکلات تغذیه ای داشته باشند با کمبود کلسیم، آهن و روی مواجه می شوند. این در حالی است که در این دوران برخی از نوجوانان توجه فوق العاده ای به وزن شان دارند و می خواهند چاق نشوند. در آغاز بلوغ ، تغییرات جسمی و ناهماهنگی در رشد بدن، مانند بزرگ شدن ناگهانی دست ها، پاها و بینی، نوجوان را حساس می کند. دختران بویژه در آغاز دوران بلوغ به ظاهر بدنی و تناسب اندام خود اهمیت زیادی می دهند، به حدی که ممکن است این موضوع باعث تغییر در رفتار و وضع تغذیه آنها شود. در نتیجه، بعضی از نوجوانان دچار اختلالات جسمی می شوند که به چگونگی تغذیه آنها مربوط است. این اختلالات جسمی مربوط به تغذیه عبارتند از: چاقی بیش از حد و پرخوری، بی اشتهایی عصبی و پراشتهایی عصبی. موضوع تناسب اندام، به خصوص برای دختران به قدری مهم است که آنان ممکن است نسبت به چاق شدن حالت وسواس پیدا کنند.
ادامه این وسواس احتمال دارد که به بروز نوعی بیماری به نام بی اشتهایی عصبی در آنها بینجامد. دراین بیماری، نوجوان در حالی که دچار لاغری مفرط است، خود را چاق تصور می کند. نقطه مقابل بیماری بی اشتهایی عصبی، پراشتهایی عصبی است که یک اختلال غذایی همراه با ابتلای مکرر به پرخوری و مصرف مقادیر فوق العاده زیاد مواد غذایی تا حد پس آوردن آنهاست. این بیماری نیز در دختران شایع تر است. این دسته از نوجوانان با وجود تلاش برای کمتر خوردن، هرگز موفق به کنترل خود نمی شوند؛ چون همیشه احساس گرسنگی مفرط دارند. وزن این افراد معمولاً در محدوده متناسب با سن و قدشان باقی می ماند، اگرچه نسبت به وزن شان وسواس و حساسیت دارند. پراشتهایی عصبی با پرخوری تفاوت دارد. درصد افرادی که دچار پرخوری می شوند بیش از کسانی است که گرفتار پراشتهایی عصبی می شوند.
نوجوانی که دچار بی اشتهایی عصبی است، تعریف می کند:” پدر و مادرم از بابت تغذیه من بسیار نگران شده بودند. من هم برای این که خودم را از حساسیت ها و نصیحت های آنها رها کنم به هر وسیله ممکن حتی به دور ریختن پنهانی غذایم متوسل می شدم. در نهایت، یک بار از شدت ضعف بیهوش شدم و مرا در بیمارستان بستری کردند و به من سرم زدند”.
تحقیقات نشان داده نوجوانانی که دچار بی اشتهایی عصبی می شوند، زیاد دست به خودکشی می زنند. چون این افراد اعتماد به نفس پایینی هم دارند و از طرفی ممکن است در اثر افسردگی به این بیماری دچار شده باشند.
متخصصان می گویند که رژیم های غذایی نامناسب در دوران بلوغ باعث کمبودهای تغذیه ای ، اختلالات قاعدگی و ضعف می شود. بعضی از این نوجوانان نفسشان بدبو است و دچار ریزش مو و خشکی پوست می شوند”.
