رودخانه ها از کجا شروع می شوند؟
منبع رود معمولاً در مکان های بلندی مثل قله ها و کوهستان ها پیدا می شود. یک رود می تواند بیشتر از یک منبع داشته باشد.
سرچشمه های مختلف رودها عبارتند از:
چشمه ها
بعضی از رودها از جایی شروع می شوند که یک چشمه طبیعی، آب را از زیر زمین آزاد می کند.
آب باران و ذوب برف
بعضی از رودها از کوهستان ها یا قله ها شروع می شوند، جایی که آب باران یا برف ذوب شده جمع می شود و کانال ها یا راهاب های کوچکی تشکیل می دهد. در ابتدا، کانال ها کوچک هستند و جویبار نامیده می شوند. هنگامی که آب بیشتری وارد راهاب می شود این راهاب شروع به بزرگ شدن می کند و راهاب بزرگ تری را تشکیل می دهد. نهرها در این راهاب ها در نهایت به قدر کافی بزرگ می شوند تا یک رودخانه را تشکیل دهند.
دریاچه ها
منبع بعضی از رودخانه ها دریاچه است. به عنوان مثال منبع رودخانه نیل دریاچه ویکتوریا در بوروندی است.
باتلاق ها
در بعضی از مکان ها، آب باران نمی تواند به داخل زمین فرو رود به طوری که زمین خیلی خیس می شود. این آب تشکیل باتلاق می دهد. آب به خارج باتلاق جریان پیدا می کند تا دریاچه و نهر تشکیل دهد.
تهدیدات ناشی از فعالیت سد سازی در هیمالیا
با بررسی نزدیک به 300 سد و زیرساخت های برق آبی مرتبط با آنها در طول برخی از بزرگترین حوضه های رودخانه ای جهان، یعنی سند، گنگ و براهماپوترا مشخص شده فعالیت بی سابقه سدسازی در هیمالیای هند عواقبی جدی برای تنوع زیستی دارد و تهدیدی برای زندگی و معیشت انسان ها به شمار می رود. محققان با استفاده از داده های میدانی و مدلسازی دریافتند که حدود 90٪ دره های هیمالیا تحت تأثیر سدسازی قرار دارند و 27 درصد این سدها بر جنگل های متراکم و تنوع زیستی منحصر به فرد آنها اثر می گذارد. محققان پیش بینی کرده اند که فعالیت های مربوط به سدسازی حدود 170.000 هکتار از جنگل ها را نابود می کند و می گویند که تراکم سدها در هیمالیا به احتمال زیاد 62 برابر متوسط جهانی است و در نتیجه جنگل زدایی و انقراض 22 گیاه گلدار و هفت گونه از مهره داران را به همراه دارد.
