دکتر محمدرضا کریمی
مقالات مرتبط:
هپاتیت ویروسی چیست؟ – ویروس هپاتیت A چگونه عمل می کند؟ – ویروس هپاتیت B چگونه عمل می کند؟
اصطلاح هپاتیت ویروسی به بیماری هایی گفته می شود که ویروس های ایجاد کننده آنها کشش شدیدی به سلول های کبدی دارند و باعث ورم کبد و اختلال در اعمال آنزیماتیک آن می شوند. بیشتر موارد هپاتیت ویروسی را هپاتیت A تشکیل می دهد.
هپاتیت ویروسی را ناشی از چهار یا بیش از چهار ویروس می دانند که عبارتند از:
هپاتیت A یا HAV، هپاتیت B یا HBV، هپاتیت non-A و non-B و هپاتیت همراه با آنتی ژن دلتا یا DAV.
ویروس هایی که نام برده شدند، تقریباً علایم یکسانی ایجاد می کنند و تنها با انجام آزمایش می توان آنها را از یکدیگر تشخیص داد.
بیماری هایی که به وسیله این ویروس ها ایجاد می شوند، از روی بسیاری از ویژگی ها از جمله مدت دوره نهفتگی، طرز انتقال، انتشار، ایجاد سیروز و سرطان های کبدی شناسایی می شوند. به عنوان مثال هپاتیت A دوره کمون (نهفتگی) بسیار کوتاهی دارد و انتقال آن از طریق مدفوعی-دهانی است. ولی هپاتیت BA بیماری ای حاد ایجاد می کند و ویروس هپاتیت B، هپاتیت حاد و مزمن را سبب می شود. سیری مزمن با دوره نهفتگی طولانی دارد و انتقال آن بیشتر از راه انتقال خون صورت می گیرد.
هپاتیتی که پس از رد تشخیص عوامل تولید کننده هپاتیت از قبیل ویروس هپاتیت A و B و طیف وسیعی از بیماری های عفونی و غیرعفونی مانند سیفلیس، سرخجه، آبله مرغان و … ایجاد می شود را هپاتیت non-A و non-B می نامند که تاکنون عامل یا عوامل به وجود آورنده آنها به طور کامل شناسایی نشده اند.
براساس مشاهدات کلینیکی هپاتیت non-A و non-B را به دو دسته طبقه بندی می کنند:
1-نوع کلاسیک یا هپاتیت C که در اثر تزریق انتقال می یابد. این بیماری با دوره نهفتگی 20 تا 90 روز و با مرگ و میر کمتر از یک درصد مشخص می شود.
2-نوع اپیدمیک یا E که بیشتر از طریق روده و به وسیله آب های آلوده منتقل می شود. دوره نهفتگی این بیماری 15 تا 60 روز است و تلفاتی کمتر از یک درصد دارد. البته میزان تلفات در زنان باردار بیشتر است.
به طورکلی در این بیماری بررسی های دقیق بالینی و انجام آزمایش های لازم به منظور تشخیص درست و درمان مناسب و به دنبال آن انجام اقدامات بهداشتی بسیار اهمیت دارد.
با توجه به راه انتشار و انتقال هر یک از انواع هپاتیت ها، اقدامات بهداشتی ای که لازم است انجام شود، متفاوت است. برای درمان بیماران مبتلا به هپاتیت می توان از بستری کردن، استراحت دادن و رژیم های غذایی پرانرژی استفاده کرد. اما به طورکلی درمان دارویی خاصی برای مداوای مبتلایان به هپاتیت وجود ندارد.
همه مقالات این بخش براساس کتاب ویروس شناسی پزشکی، نوشته دکتر پرویز مالک نژاد تهیه شده است.
