فایده ها و ضررهای پختن مواد غذایی

دکتر مونا زارع

پختن غذا

پختن مواد غذایی سبب مطبوع تر شدن طعم غذا، از بین رفتن میکروب ها و سموم آنها و هضم راحت تر پروتئین ها (به دلیل تخریب ساختمان چهارم پروتئین) و کربوهیدرات ها و نشاسته (به دلیل پاره کردن جدار سلولزی سلول) می شود. ولی در عین حال سبب تخریت مواد مغذی غذا نظیر ویتامین های B و C نیز می شود که شدت تخریب به عوامل زیر بستگی دارد:

1-زمان پخت که هرچه طولانی تر باشد تخریب بیشتر است.

2-درجه حرارت پخت که هرچه بیشتر باشد تخریب هم بیشتر است. ولی با استفاده از دیگ زودپز که با بالا بودن درجه حرارت و فشار، زمان پخت کم می شود، تخریب کمتری صورت می گیرد.

3-اندازه قطعات که هر چه کوچک تر باشد به دلیل نفوذ بیشتر حرارت، تخریب بیشتر است.

4-پوست گرفتن مواد غذایی قبل از پختن می تواند سبب افزایش تخریب مواد مغذی شود. به عنوان مثال اگر سیب زمینی با پوست پخته شود، ویتامین C آن ده درصد کمتر تخریب می شود.

5-روش پختن غذا: پختن غذا در فر، نسبت به کباب کردن و سرخ کردن مواد مغذی را بیشتر تخریب می کند.

منبع: درسنامه علوم پزشکی ایران زیر نظر دکتر محمد درخشان (تغذیه/ معارف اسلامی/ زبان تخصصی پزشکی) – بخش تغذیه تألیف محمد رضا متقی/ زیر نظر دکتر سوسن پارسای، دانشیار دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، انتشارات تیمورزاده

امتیاز به مطلب

سرگذشت ونسان ون گوگ

حمیده احمدیان راد

نقاشی ونسان ون گوگ از خودش

ون گوگ امروزه یکی از مشهورترین نقاشان پست امپرسیونیست شناخته می شود. اگرچه در طول زندگیش خیلی قدرش را نمی دانستند. برای آشنایی با سبک امپرسیونیسم اینجا را کلیک کنید.

ونسان ون گوگ در 30 مارس 1853 در زندرت Zundert در جنوب هلند متولد شد. او پسر یک چوپان بود. در سال 1869 اولین شغلش را که کار در یک شرکت بین المللی خرید و فروش آثار هنری بود  به دست آورد. او شروع به نامه نگاری برای برادر کوچک ترش تئو کرد. ارتباطی که برای بقیه عمر ون گوگ هم ادامه یافت.

شغل ون گوگ او را به لندن و پاریس کشاند. اما او به کارش علاقه مند نبود و آن را در سال 1876 رها کرد و مدتی در انگلستان معلم شد. سپس به طور عمیقی به مسیحیت علاقه مند شد و به کار وعظ در یک جامعه معدنی در جنوب بلژیک پرداخت.

در سال 1880 در سن 27 سالگی تصمیم گرفت که هنرمند شود. او به اطراف می رفت و خودش یاد می گرفت که طراحی و نقاشی کند و تئو هم به او از نظر مالی کمک می کرد. در سال 1886 ون گوگ در پاریس به تئو ملحق شد و با هنرمندان زیادی شامل دگا، تولوز لوترک، پیسارو و گوگن ملاقات کرد و با آنها دوست شد.

سبک کار او به شدت تحت تأثیر امپرسیونیسم قرار گرفت و روشن تر و درخشان تر شد. او در این دوره تعداد زیادی پرتره از خودش کشید. در سال 1888 ون گوگ به سوی پروونس Provence در جنوب فرانسه حرکت کرد. جایی که سری کارهای مشهورش به نام گل های آفتابگردان را نقاشی کرد. او از گوگن دعوت کرد تا به او ملحق شود اما آنها خیلی زود شروع به نزاع با همدیگر کردند و یک شب ون گوگ، گوگن را با یک تیغ صورت تراشی تهدید کرد. بعد به خاطر اندوه زیاد از این کارش تکه ای از گوشش را برید. این اولین علامت جدی مشکلات سلامت روانش بود که ون گوگ بقیه عمر از آن رنج برد. او مدتی را در بیمارستان های روانی سپری کرد و وضع روانیش بین دوره های سکون، افسردگی و تمرکز باورنکردنی روی فعالیت هنری در نوسان بود.

کار او انعکاسی از رنگ های تند و نور قوی محیط اطرافش در خارج از شهر بود. در 27 جولای سال 1890 او دوباره دچار افسردگی شد و به خودش تیر زد. ون گوگ دو روز بعد از دنیا رفت. برای دیدن یکی از آثار مشهور او به نام شب پرستاره اینجا را کلیک کنید.

منبع: http://www.bbc.co.uk/history/historic_figures/van_gogh_vincent.shtml

امتیاز به مطلب

خرس دوست داشتنی پاندا (برای کودکان)

ملیکا ولایی

پانداها جزو خانواده خرس ها هستند. آنها خرس های سیاه و سفیدی هستند که در چین زندگی می کنند و فقط گیاه بامبو می خورند. وزن بزرگ ترین پاندا 115 کیلوگرم است و طول آن بیشتر از 1.5 تا 1.90 متر نیست.

پاندا شش انگشت دارد. انگشت ششم پاندا مثل انگشت شصت عمل می کند و به درد گرفتن ساقه های بامبو می خورد. البته این انگشت در واقع یک تکه استخوان است و خیلی شبیه به انگشت شصت ما نیست.

پاندا حیوانی خجالتی و تنها است. پانداها فقط برای جفت گیری و تولید مثل همدیگر را می بینند. فصل جفت گیری پاندا فصل بهار است. پانداها در هر بار زایمان بیشتر از یک یا دو بچه به دنیا نمی آورند. بچه پانداها از شش ماهگی شروع به خوردن بامبو می کنند. توله های پاندا مثل بچه انسان ها وقتی گرسنه هستند یا به توجه مادرشان نیاز دارند گریه می کنند.

پانداها حیواناتی هستند که نسل آنها در حال منقرض شدن است. به خاطر این که جنگل های بامبو در حال کم و کمتر شدن است و پانداها گرسنه می مانند. یک دلیل دیگر شکارچیانی هستند که پانداها را برای پوستشان شکار می کنند. در حال حاضر فقط بین 1000 تا 1500 پاندا در کشور چین زندگی می کنند.

امتیاز به مطلب

از ماموت ها تا فیل های جدید

حمیده احمدیان راد

هزاران سال پیش، یک آفریده شبیه به فیل امروزی به نام ماموت پشمالو بر روی زمین پرسه می زد. به استثنای استخوان های فسیل شده و بقایای ماموت هایی که در یخ گیر افتاده بودند و پیدا شده اند، آثار این جانور از بین رفته است. دانشمندان مدتی طولانی این ابهام را داشتند که آیا ماموت که نسل آن منقرض شده نسبت نزدیک تری با فیل آفریقایی امروزی دارد یا فیل آسیایی امروزی.

فیل های امروزی و ماموت های پشمالو یک جد مشترک داشتند که حدود شش میلیون سال قبل زندگی می کرده است. دقیقاً این که چگونه و چه موقع این گونه ها از هم جدا شده اند مشخص نیست. 

ماموت

به نظر می رسد ماموت پشمالو نسبت نزدیک تری با فیل آسیایی داشته تا فیل آفریقایی

با مشاهده استخوان های فسیل شده و دیگر خصوصیات، دانشمندان حدس می زنند که ماموت های پشمالو نسبت نزدیک تری به فیل های آسیایی دارند تا فیل های آفریقایی.

به خاطر این که دی ان ای اغلب مطمئن ترین روش برای پی گیری رد زنجیره های تکاملی است،‌ دانشمندان نقشه دی ان ای ماموت را به دست آورده اند.

آنها ابتدا 200 میلی گرم از استخوان ماموتی را که 12000 سال قبل درشمال شرق سیبری زندگی می کرده را برداشتند. سپس از یک واکنش شیمیایی استفاده کردند تا کپی های زیادی از آن چه از دی ان ای ماموت باقی مانده بسازند. بسیاری از تکه ها روی هم افتادند بنابراین توانستند دی ان ای را کامل کنند.

آنها روی یک نوع از دی ان ای به نام دی ان ای میتوکوندریال متمرکز شدند. این دی ان ای ساختاری حلقه ای شکل است که در داخل یک بخش سلول به نام میتوکندریون پیدا می شود. تحلیل ها نشان می دهد که فیل آسیایی مدرن 95.8 درصد دی ان ای میتوکندریالش با ماموت پشمالو منطبق است. دی ان ای میتوکندریال فیل آفریقایی جدید یک کمی کمتر با دی ان ای ماموت پشمالو انطباق دارد و حدود 95.5 درصد دی ان ای میتوکندریالش را با ماموت پشمالو سهیم است.

فیل آفریقایی

فیل آفریقایی با گوش ها و پیشانی بزرگ تر نسبت به فیل آسیایی

این تفاوت این حدس را به وجود می آورد که فیل های آفریقایی اولین گونه های مدرنی بودند که از شاخه اصلی درخت خانوادگی فیل انشعاب پیدا کرده اند. (فیل آفریقایی گوش های بزرگ تر و پیشانی بزرگ تری نسبت به فیل آسیایی دارد. هم مذکر ها و هم مؤنث ها دندان بزرگی دارند).

فیل آسیایی

فیل آسیایی با گوش ها و پیشانی کوچک تر نسبت به فیل آفریقایی

فیل های آسیایی (فیل آسیایی نسبت به فیل آفریقایی گوش ها و پیشانی کوچک تری دارد (با دو برآمدگی بزرگ)). معمولاً تنها مذکرها دندان های بزرگ دارند. پشتش هم در وسط برآمده شده). و ماموت های پشمالو شاخه هایشان حدود 440000 سال بعدتر از هم جدا شده است. به عبارت دیگر فیل های آسیایی نسبت به فیل های آفریقایی نسبت نزدیک تری با ماموت ها دارند.

البته بعضی از دانشمندان هشدار می دهند که با این یافته باید با احتیاط برخورد شود. چراکه تنها نگاه کردن به دی ان ای میتوکندریال ممکن است گمراه کننده باشد. به جایش یگ گروه از محققان در کانادا ماشین های با سرعت بالای جدیدی را مورد استفاده قرار می دهند تا هر تکه از دی ان ای را در هسته یک سلول ماموت تحلیل کنند.

بافته دی ان ای در هسته سلول میلیون ها برابر بلندتر از آنهایی است که داخل میتوکندریون هستند. بنابراین پروژه ممکن است چند سال طول بکشد. موقعی که این پروژه به اتمام برسد ما در نهایت ممکن است تصویر شفافی از درخت خانواده فیل به دست آوریم.

امتیاز به مطلب

آیا رایانه خطری هم برای کودکان و نوجوانان دارد؟

حمیده احمدیان راد

رایانهمادر در خانه را باز می کند. سه دزد پشت در خانه هستند و او به راحتی اجازه می دهد آنها وارد خانه شوند. بعد تعدادی خلافکار دیگر در می زنند. مادر در را باز می کند. خلافکاران سراغ پسر زن را می گیرند و او با خوشرویی طبقه بالا را به آنها نشان می دهد. سپس یک آدم آهنی در می زند. مادر باز هم در را باز می کند و او را به داخل منزل راه می دهد.

آدم آهنی به محض ورود به همه جا گلوله شلیک می کند و ویرانی های زیادی به جا می گذارد. بعد روانه اتاق پسر می شود. در این حین مردی کودک آزار وارد می شود و دست دختر نوجوان زن را می گیرد و او را با خود می برد و مادر دختر بی هیچ اعتراضی این اجازه را به او می دهد. زن از دست رفتن فرزندانش را با خونسردی کامل نگاه می کند و هیچ واکنشی نشان نمی دهد. 

با خواندن این مطلب شاید از واکنش های چنین مادری تعجب کنید و حتی خشمگین شوید. این که چگونه او با چنین خونسردی ای اجازه می دهد که خلافکاران وارد خانه اش شوند و به سراغ فرزندانش بروند برای هیچ پدر و مادری قابل درک نیست. اما شاید نمی دانید که بسیاری از ما در قبال فرزندانمان مانند همین مادر رفتار می کنیم.

مطلبی که خواندید، محتوای فیلم تبلیغاتی ای است که مدتی است از یکی از شبکه های خارجی پخش می شود. منظور از ساخت این پیام این است که فرزندانمان را در مقابل خطراتی که از ناحیه رایانه و اینترنت آنها را تهدید می کند، بی پناه رها نکنیم!

امتیاز به مطلب

عطرها از چه تهیه می شوند؟

محمدرضا کریمی

دکتر داروساز

مقالات مرتبط:

موم ها و روغن ها –  محافظت کننده ها و ضد عفونی کننده ها –  آنتی اکسیدان ها –  رنگ ها –  عطرها

عطرها

کار با عطر یک حرفه قدیمی است که نیاز به طبع لطیف و مهارت خاصی دارد. یونانی ها و رومی ها نوشیدنی های خود را با رز و بنفشه معطر می کردند. اما در هر حال تقطیر سیستماتیک عطرها در قرون وسطی به وسیله دانشمندان مسلمان صورت گرفت. تاجرهای ونیزی ادویه جات و عطرهای جمع آوری شده از کاروان های آسیایی را به وسیله کشتی ها و وسایل حمل و نقل آن زمان در سرتاسر اروپا پخش می کردند.

یک عطر از مجموعه ای از مواد معطر تشکیل گردیده که سبب ایجاد بوی خاصی می شود. موادی که مورد نیاز سازندگان عطر است عبارتند از:

1-اسانس های فراری که به طور مستقیم از گیاه گرفته شده باشند.

2-صمغ ها و رزین هایی که از پوسته گیاهان گرفته شده باشند.

3-مواد اسانس دار حیوانی

4-موادی که به طریق غیر مستقیم، صناعی و طبیعی به دست آمده باشند.

اسانس ها بسیار فرارند و از گل، برگ، میوه و علف ها و ریشه های گیاهی به دست آمده و در بیشتر موارد از یک قسمت خاص از گیاه به دست می آیند. به عنوان مثال از گل رز، شکوفه های نارنج، هسته بادام، برگ آویشن، پوست دارچین، چوب سندل یا سرو و میوه جوز هندی می توان نام برد. این روغن ها از سرتاسر جهان فراهم می شوند. چوب سندل که بسیار گران نیز هست از هندوستان، گل های رز از بلغارستان، آفریقای شمالی و فرانسه و …، نمونه محصولات حیوانی نیز مشک (مشک از غده کوچکی در نزدیک آلت تناسلی آهوی مشک زای نر) و بیدستر (بیدستر از ترشحات حیوانی شبیه به خز به دست می آید) هستند. از آن جا که تقاضا برای مصرف عصاره ها روز به روز افزایش می یابد، برای همین عطرهای صنعتی به طور روزافزونی جای عطرهای طبیعی را می گیرند.

قبل از این که یک عطر الکلی در شیشه بسته بندی و به بازار ارایه شود، باید مدتی نگهداری شود و این زمان به خاطر آن است که اگر چربی و یا نوعی از مواد اولیه در عطر وجود داشته باشد، رسوب داده و جدا شود. این زمان دو ماه به طول می انجامد. عطرهای الکلی بهتر است در ظروف شیشه ای نگهداری شوند و از ورود هوا و نور در آنها جلوگیری شود.

امتیاز به مطلب

رنگ های به کار رفته در فراورده های آرایشی و بهداشتی

محمدرضا کریمی

دکتر داروساز

مقالات مرتبط:

موم ها و روغن ها –  محافظت کننده ها و ضد عفونی کننده ها –  آنتی اکسیدان ها –  رنگ ها –  عطرها

رنگ نقش مهمی در فراورده های آرایشی و بهداشتی ارایه شده به بازار ایفا می کند. رنگ هایی که در فرمول های تهیه و ساخت وسایل آرایشی و بهداشتی استفاده می شوند برحسب این که محلول یا غیرمحلول باشند به دو دسته تقسیم می شوند: رنگ های محلول و رنگ های نامحلول.

رنگ های محلول سه گروهند که همگی رنگ های آلی صناعی هستند و مشخصه این رنگ ها آن است که خاصیت رنگی خود را فقط در محلولی به جا می گذارند که حلالش آب، الکل یا روغن است. رنگ های نامحلول نیز به دو دسته آلی و معدنی تقسیم می شوند. به عنوان مثال پودرهای آلومینیم که در سایه های چشم به کار می روند و با پودر کردن آلومینیوم به دست می آیند و یا پودرهای برنزی که آلیاژهای مس هستند جزو رنگ های آلی محسوب می شوند.

امتیاز به مطلب

کاربرد آنتی اکسیدان ها در صنایع آرایشی و بهداشتی

محمدرضا کریمی

دکتر داروساز

مقالات مرتبط:

موم ها و روغن ها –  محافظت کننده ها و ضد عفونی کننده ها –  آنتی اکسیدان ها –  رنگ ها –  عطرها

آنتی اکسیدان ها موادی هستند که به منظور جلوگیری از اکسیداسیون بعضی از مواد مصرفی در فراورده های آرایشی و بهداشتی، مانند روغن ها از جمله روغن کرچک، روغن ذرت، روغن معدنی و غیره مورد استفاده قرار می گیرند. مواد آنتی اکسیدان باید فاقد هرگونه بویی باشند، در بوی عطر مورد استفاده در فراورده تأثیر نگذارند، سمی نبوده و بی رنگ باشند. آنتی اکسیدان را با گرم کردن در 60 تا 70 درجه سانتی گراد در فاز روغنی حل می کنند. “لاوریل گالات” یک آنتی اکسیدان است.

 

امتیاز به مطلب