اثر زبان و فرهنگ ایرانی و اسلامی بر کشور انگلستان

 ایسلا روزراون روزنامه نگار انگلیسی

ترجمه: حمیده احمدیان راد

در غرب رشته هاى پزشکى، علوم، معمارى، هنرها و صنایعی که ریشه اسلامى دارند، مشهور هستند. بنابراین شاید بسیارى باور نکنند که تماس هاى دور تاریخى با جهان اسلام چگونه روى زندگى روزانه مردم غرب هم تأثیر گذاشته است. صف محصولاتی که تجارت با مسلمانان به بریتانیا آورد، تنها به میخک، شب بو، سپریا، دارچین، جوز هندى، هل، زرچوبه، زنجبیل و زعفران محدود نمى شود، بلکه تأثیرات بسیار گسترده تر از اینهاست. چه کسى مى تواند زندگى انگلیسى را بدون شکر، چاى یا قهوه تصور کند. به راستى مزه کیک کریسمس انگلیسى بدون مارزیپان [لایه اى از آرد و بادام] که لایه هایى از خامه و شکر روى آن را مى گیرد، به چه شبیه مى شد؟ چگونه مى توان مارزیپان را بدون بادام تصور کرد؟ مرباى روى نان برشته را چطور مى شود از یاد برد؟ در حقیقت اگر بریتانیا بازرگانى با مسلمانان را شروع نکرده بود، در عرصه مواد غذایى و شمارى از محصولات دیگر هنوز در عصر تاریکى به سر مى برد.

مورد دیگرى که غربى ها و به طور کلی جهانیان به طور گسترده از آن استفاده مى کنند، چک است. اگر مسلمانان چک را اختراع نکرده بودند، حالا با خوشحالى نمى توانستیم آن را بین خودمان رد و بدل کنیم. چیزهاى دیگرى هم وجود دارند که ممکن است کاربردشان اینقدر عادى نباشد، ولى به قدر کافى شناخته شده اند. آنها هم مى توانند به روابط فرهنگ ها مربوط باشند.

شکلات، پنبه، پارچه براق یا تافته، ابریشم، ساتن، شربت، پارچه زبر کتانى، کاروان، ورزشگاه، خانه کوچک یک طبقه (تک سرا)، بازار، پرتقال و تنبور از آن جمله اند. آیا طرفداران و هواداران سینه چاک فوتبال آرسنال که برایشان طبیعى شده، با دیدن اولین خارجى، جنگ و دعوا راه بیندازند، تا به حال سعى کرده اند بدانند نام باشگاهی که عاشقش هستند، از کلمه ای عربى که به معناى زرادخانه است ریشه گرفته و یا می دانند موقعى که فریاد مى زنند (Oi bint) «اوى بینت» bint همان بنت به معناى دختر در زبان عربى است؟

نامگذارى آسمان شب یا دست کم فاصله گذارى آن در نقشه هم از مسلمانان شروع شده. تعیین مسیر ستارگان با استثنائات اندکى اسامى عربى دارند. در واقع یکى از عرصه هاى دیگری که از مسلمانان بیشترین تأثیر را گرفته، زبان انگلیسى است.

فهرستى که در پى مى آید، گویاى همه موارد نیست، اما نشان مى دهد چگونه زبان و فرهنگ بریتانیا از اسلام و پیروان آن تأثیر گرفته.

امتیاز به مطلب

نیاسین (ویتامین B3) چیست؟

 محمدرضا کریمی

نقش نیاسین (ویتامینB3)نقش آن در رهاسازی انرژی از مواد مغذی زیاد مقدار است. منابع نیاسین، گوشت مرغ، ماهی و مقداری نیز از سبزیجات است.

بیماری پلاگرا

کمبود نیاسین سبب بیماری پلاگرا در مناطقی می گردد که ذرت غذای اصلی مردم است. نشانه های این بیماری شامل اسهال، اختلالات پوستی، زوال عقل و مرگ است. اولین نشانه های بیماری در دستگاه گوارش ظاهر می شود. زبان دردناک و متورم و صورتی رنگ می شود و غذا خوردن را مشکل می کند. تغییرات پوستی به صورت قرینه ظاهر می شود و در بخش هایی از بدن که در معرض نور خورشید قرار می گیرد دیده می شود و منجر به حساسیت به آفتاب می شود. مقیاس اندازه گیری نیاسین در مواد غذایی میلی گرم است. بدن می تواند اسید آمینه اساسی تریتپوفان را به نیاسین تبدیل کند. البته برای این کار ویتامین های B2 و B6 لازم است. شیر منبع خوبی از تریتپوفان به شمار می رود که قابل تبدیل به نیاسین است.

منبع: اصول علم تغذیه، نگارش دکتر علی کشاورز با همکاری آزاده نجارزاده، دانشگاه جامع علی کاربردی

امتیاز به مطلب

عوارض سوء مصرف داروها چیست؟

 حمیده احمدیان راد

دارودارومدتی است در گوشه و کنار با دانشجویانی مواجه می شویم که داروهایی را بدون تجویز پزشک و بدون نظم و میزان مشخصی مورد استفاده قرار می دهند تا قدرت یادگیری و حافظه شان افزایش یابد و یا حتی بتوانند برای خواندن درس هایشان شب را بیدار بمانند. این یکی از مواردی است که به نام سوء مصرف دارو شناخته می شود. سوء مصرف دارو گاهی با عواقب بسیار خطرناک جسمی و حتی مرگ همراه می شود.

برخی گمان می کنند سوء مصرف دارو تنها به مصرف داروهای غیر قانونی مثل ماری جوانا گفته می شود. یا به خاطر توجه رسانه ها به داروهای به کار گرفته شده برای بدن سازی، سوء مصرف مکمل ها را نیز به این مورد اضافه می کنند. در حالی که داروهای مجازی که در داروخانه ها عرضه می شوند نیز می توانند در میان داروهایی قرار بگیرند که مورد سوء مصرف قرار می گیرند. به عنوان مثال برخی از دانشجویان به همان دلایلی که ذکر شد از مشتریان این داروها هستند. مشتریان این داروها بیمار نیستند و به شکل نامنظم و گاهی بیش از اندازه این داروها را مورد مصرف قرار می دهند.

«سوء مصرف دارو زمانی به وقوع می پیوندد که فردی به صورت دانسته، بی تجویز پزشک و بدون رعایت میزان و زمان دقیق به مصرف دارویی مبادرت می کند. سوء مصرف دارو از عوامل تهدید کننده نظام سلامت است».

این تعریف از سوء مصرف دارو را دکتر مهران ولایی مدیر نظارت بر امور دارو و مواد مخدر دانشگاه علوم پزشکی ایران ارایه می کند.

وی درباره انواع سوء مصرف داروها می گوید:«یک گروه از موارد سوء مصرف داروها مربوط به داروها و مکمل هایی است که افراد ورزشکار و جوانان از آنها استفاده می کنند. گروه دیگر داروهایی هستند که خانم ها به خاطر عوارض جنبی آنها که لاغری است به عنوان داروی لاغری مورد استفاده قرار می دهند. که خانم ها مورد استفاده قرار می دهند. بخش دیگر از سوء مصرف داروها مربوط به داروهای محرک است. گروه دیگر نیز مربوط به داروهای مخدر و شبه مورفین است. این داروها معمولاً برای کاهش درد مصرف می شود و با تحریک گیرنده های افیونی مغز تأثیرشان را اعمال می کنند. دسته دیگر نیز داروهایی هستند که در داروخانه ها به فروش می رسند که از جمله آنها می توان به داروهای ضدافسردگی و ضد درد اشاره کرد.»

داروهای زیادی در زیر مجموعه این پنج دسته از داروها قرار می گیرند. به عنوان مثال در این زمینه از ترامادول می توان نام برد. عوارض سوء مصرف این دارو بسیار زیاد است.

دکتر ولایی درباره این دارو می گوید:«قرص های ترامادول که داروهای ضد درد هستند، حالت ضدافسردگی و نشاط آور هم دارند. این قرص ها اعتیاد آورند و در صورت سوء مصرف می توانند آسیب های جدی به مغز برسانند و موجب تشنج شوند. در کنار این دارو که از دسته داروهایی است که می توان از داروخانه تهیه کرد، گروه داروهای بنزودیاسپین نیز قرار دارد که به خاطر اثر آرام بخشی و خواب آوری و ضد اضطراب برخی آن را مورد سوء مصرف قرار می دهند. از عوارض داروهای خواب آور، تیرگی بینایی، دوبینی و از دست دادن تعادل جسمانی و حرکتی است. کاهش حافظه و خواب آلودگی و کاهش فعالیت های روده و معده،‌ کاهش تنفس و نهایتاً مرگ از جمله عوارض دیگر این داروها است. از جمله داروهای دیگری که می توان از داروخانه ها و حتی سوپرمارکت ها تهیه کرد الکل است. الکل بیشتر برای ضدعفونی کردن و ساخت داروهای ترکیبی برای بند ناف و یا درمان جوش و … مورد استفاده قرار می گیرد. مورد سوء مصرف الکل برای شرب است که می تواند آسیب های کبدی شدیدی ایجاد کند و از نظر مصرف الکل ما خطرناک ترین نوع الگوی مصرف را در جهان داریم.»

وی درباره سوء مصرف داروهای مخدر نیز می گوید:«از آن جایی که داروهای مخدر داروهای تحت کنترل محسوب می شوند، توزیع آنها با خود دانشگاه ها است. بیمارستان ها، کلینیک ها، مراکز جراحی محدود و مراکز آموزش درمانی که برای تسکین درد از آنها استفاده می کنند، براساس پروتکل و روندی برنامه ریزی شده این داروها را از دانشگاه ها از جمله دانشگاه علوم پزشکی ایران تحویل می گیرند. آنها پوکه خالی آمپول را تحویل می دهند و داروی جدید تحویل می گیرند و همه چیز کاملاً تحت کنترل است. بیماران صعب العلاج نظیر بیماران سرطانی و بیماران خاص، از افراد دیگری هستند که براساس مستندات، پاتولوژی و نسخه پزشک این داروها به آنها که غالباً در منزل هستند تحویل داده می شود. مراکز ترک اعتیاد نیز این داروها را برای درمان بیمارانی که معتاد شده اند مورد استفاده قرار می دهند.

البته باید این نکته را ذکر کرد که در این زمینه افراد باید به مراکزی که از و دانشگاه های علوم پزشکی و بهزیستی مجوز دارند مراجعه کنند و به آگهی هایی که از طریق روزنامه ها و مجلات و حتی به شکل منطقه ای و محلی و … به نام ترک فوری اعتیاد و یا درمان تضمینی اعتیاد چاپ می شوند اطمینان نکنند. همچنین از اعتماد به آگهی هایی که از طریق ماهواره برای ترک اعتیاد پخش می شود بپرهیزند. چون که کسانی که از طریق ماهواره درباره این داروها تبلیغ می کنند آنها را به صورت پیک در اختیار مشتریان قرار می دهند و جای ویژه ای هم ندارند. به طورکلی هیچ یک از این اینها وجاهت قانونی ندارند. به هر حال با وجود کنترل هایی که وجود دارد بعضی از معتادان غالباً از طریق مراکز غیرمجاز آنها را تهیه می کنند و مورد سوء مصرف دارویی قرار می دهند. از جمله داروهایی که در این زمینه مورد سوء مصرف معتادان قرار می گیرد متادون است. در این زمینه می توان به برخی از عطاری ها و فروشندگان گیاهان دارویی هم اشاره کرد که داروهایی عرضه می کنند که می تواند حاوی مواد مخدر نیز باشد.»

وی عوارض ناشی از سوء مصرف داروهای مکمل و نیروزا که غالباً از داروهای آنابولیک هستند و از سوی جوانان و ورزشکاران برای افزایش حجم عضلات مورد سوء مصرف قرار می گیرند را عوارض قلبی، عروقی، کبدی، عوارض جنسی و حتی مرگ برمی شمرد. به این ترتیب این داروها در کنار داروهای محرک یا روان گردان که به صورت غیر نسخه ای و به منظور ایجاد حالت «سرخوشی» مورد سوء مصرف قرار می گیرند هم از جمله موارد سوء مصرف داروها هستند که مصرف کنندگان را دچار عوارض زیادی می کنند.

امتیاز به مطلب

پول چیست؟

محمدرضا کریمی

سکه دوره اشکانیان

سکه مربوط به اردشیر اول

پول کالایی است که به عنوان یک وسیله دادوستد در مبادلات عمل می کند. به طور سنتی گفته می شد که پول به عنوان یک واحد محاسبه، یک واحد ارزش گذاری و یک وسیله مبادله نیز عمل می کند. حال چنین می گویند که دو مورد نخست مشخصه های ضروری نبوده و در پی مشخصه سوم (وسیله مبادله) می آیند. در واقع، از آنجایی که بیشتر پول ها در طول زمان، به دلیل تورم یا  سقوط دولت ها از نظر ارزشی تنزل می کنند، کالاهای دیگر اغلب بهتر از پول، اندوخته های زمانی ارزش هستند.

بنابراین پول فقط تکه کاغذ نیست. بلکه وسیله دادوستد است که مبادله را آسان می کند. فرض کنید که من می خواهم کیف خود را با یک جفت کفش نو معاوضه کنم. بدون استفاده از پول، باید فرد یا افرادی را پیدا کنم که یک جفت کفش اضافی داشته باشند (و بخواهند از کفششان جدا شوند) و در همان زمان هم در جستجوی یک کیف باشند. پس همان طور که روشن است، این وضعیت دشواری است. به این مشکل، تقارن دوجانبه (دوگانه) خواسته ها (double/ dual coincidence of wants) می گویند.

تقارن دوگانه وضعیتی است که عرضه کننده کالای الف کالای ب را بخواهد و عرضه کننده ب هم کالای الف را. نکته در این است که ایجاد پول روشی منعطف تر از مبادله پایاپای برای دادوستد -که مشکل تقارن دوگانه خواسته ها را دارد- است.

پس از آنجایی که پول به عنوان وسیله مبادله شناخته می شود، من دیگر مجبور نیستم کسی را پیدا کنم که که یک جفت کفش نو داشته و در عین حال به دنبال یک کیف هم باشد. پس وجود پول این گونه مشکلات را بسیار ساده تر کرده و بنابراین زندگی ما بسیار آسان تر و اقتصادمان کاراتر شده است.

جهت تعیین ارزش پول ها و ایجاد مبنایی برای تبدیل آن ها به یکدیگر، طلا در اوایل قرن نوزدهم به عنوان مبنای اصلی مورد قبول کشورها قرار گرفت. در این دوران که تا دهه 1930 ادامه داشت، طلا وسیله اصلی انجام پرداخت های بین المللی بود.

ملت ها از دیرباز سکه هایی از فلزات ارزشمند از جمله مس، نقره و طلا ضرب می کرده و از آنها به عنوان وسیله ای برای مبادله، واحد ارزش گذاری و محاسبه (همان گونه که در بالا گفته شد) و نیز برای نگهداری و انباشت ثروت استفاده می نمودند. در این میان سکه های طلا و نقره گسترده تر شد و سرانجام طلا به دلیل کمیابی و ویژگی های برجسته خود به عنوان ارزشمندترین فلز قیمتی جایگاه معتبری در نظام پولی کشورها به دست آورد. پیش از ایجاد اسکناس، سکه طلا یک وسیله پرداخت معتبر در اکثر نقاط جهان تلقی می شد و برای انجام مبادلات خارجی نیز مورد استفاده قرار می گرفت. پس، نظام پایه طلا ریشه در تاریخ کاربرد سکه طلا در مبادلات تجاری از گذشته های دور دارد.

پس از انقلاب صنعتی و پیدایش تولید انبوه با توجه به افزایش چشمگیر در حجم تجارت بین المللی، جابه جایی مقادیر زیادی طلا برای انجام مبادلات دشوار و غیرعملی بوده و دولت ها و دست اندرکاران تجارت به فکر ایجاد یک وسیله پرداخت آسان تر و مطمئن تر افتادند که همان پول جدید یعنی کاغذی و اعتباری بود.

منابع:

بازرگانی بین الملل، تالیف و ترجمه دکتر حقیقی، 1384.

http://www.about.com/

امتیاز به مطلب

ششمین انقراض بزرگ جانوران

 محمدرضا کریمی

پاندا

دانشمندان بسیاری عقیده دارند که جانوران در آستانه ششمین انقراض بزرگ تاریخ خود هستند. آنها هشدار می دهند که گرم شدن زمین و وخیم شدن وضع محیط زیست-که هر دو ناشی از فعالیت های انسانی است- به انقراض دسته جمعی جانوران منجر می شود. این انقراض ابعادی به وسعت پنج انقراض بزرگ دیگری که در 450 میلیون سال گذشته به وقوع پیوسته خواهد داشت.

آخرین انقراض دسته جمعی جانوران با کشته شدن دایناسورها در 68 میلیون سال قبل همراه بود. منتها تخمین زدن درباره وسعت ابعاد انقراضی که در راه است، مشکل است. دلیل آن هم ناتوانی در برآورد میزان تنوع گونه های امروزی در مقایسه با گونه هایی است که در گذشته وجود داشته اند.

انسان های امروزی در حدود 40 هزار سال پیش از آفریقا به اروپا و آسیا مهاجرت کردند، اما تا حدود 13000 سال قبل به آمریکای شمالی نرسیدند. یک تا دو هزار سال بعد از رسیدن آنها هم با انقراض پستانداران در آمریکا همراه بوده است.

قسمت خوشبینانه ماجرا این است که انسان در حدود 13000 سال قبل اولین تأثیرش را بر انقراض جانوران به جا گذاشت. اما ما در طول 10 هزار سال گذشته شاهد انقراض گسترده ای نبودیم و تنوع جانوری برای حدود ده هزار سال گذشته ثابت ماند. انتظار می رود که پس از هجوم انسان های هوموساپینس به اروپا در تقریباً 40 هزار سال پیش الگوی مشابهی در این قاره به وجود آمده باشد.

اما نکته این جا است که پس از یک دوره ده هزار ساله ثبات نسبی در گونه های جانوری، در 100 یا بیش از 100 سال اخیر شاهد تغییرات بسیار زیادی در گونه های جانوری هستیم. درواقع تغییرات هم به مراتب عظیم تر از آن چیزی است که پیش از این انتظار داشتیم و ما شاهد انقراض زیر گونه ها و حتی چند گونه هستیم. با این روند به نظر می رسد که در حال حرکت به سوی یک حادثه انقراضی بزرگ باشیم.

البته می توانیم به ادامه حیات بقیه گونه هایی که هنوز از بین نرفته اند خوشبین باشیم. به شرط این که تلاش هایمان را برای حفظ این گونه ها دو چندان کنیم. در این صورت می توانیم جلوی جریان انقراض آنها را در آینده سد کنیم.

دانشمندان می گویند که پیش از ورود انسان به آمریکای شمالی شاهد تغییرات زمین شناسی به مراتب بزرگ تری نسبت به دوره پس از ورود انسان به این منطقه بودیم. اما تغییرات پیش از ورود انسان در مقایسه با دوره پس از ورود او به منطقه تأثیر زیادی روی تنوع پستانداران به جا نگذاشته بود.

تنها دلیلی که برای این تفاوت در وضعیت گونه های جانوری قبل و بعد از ورود انسان به منطقه می توان ذکر کرد، ورود خود او به صحنه است. در گذشته معمولاً پستانداران می توانستند با این تغییرات کنار بیایند. تنها هنگامی که انسان ها سر رسیدند شمار پستانداران رو به کاهش نهاد.

اگر درباره انقراض پستانداران در اروپا هم تحلیل های مشابهی به دست آید، می توانیم بگوییم که پس از آمدن انسان انقراضی در میان پستانداران رخ داده است. حالا هم با افزایش تعداد انسان ها بر روی زمین همراه با تغییرات آب و هوایی ناشی از رفتار انسان با شرایط غیرمعمولی مواجه شده ایم. به نظر می رسد که همان شرایط انقراضی که در گذشته رخ داده در حال حاضر هم به وجود آمده است.

البته در حال حاضر یک مورد اضطراری وجود دارد و آن این است که ما تا به حال 15 تا 42 درصد گونه های پستانداران را از دست داده ایم و پرسش این است که چه کار کنیم تا تعداد بیشتری از آنها را از دست ندهیم.

منبع: http://www.sciencedaily.com/releases/2009/12/091217115838.htm

امتیاز به مطلب

آب و هوای ایران چگونه است؟

 ایران به طور کلی سرزمینی خشک و بری است. جز دامنه های مشرف به دریای خزر کوه های البرز و نیز دامنه های غربی کوهستان زاگرس که از بارش نسبتاً قابل توجهی برخوردارند، بقیه نواحی کشور کمابیش از این موهبت طبیعی محروم هستند و اغلب جزو خشک ترین نواحی کره زمین به شمار می آیند. حداکثر بارندگی در دامنه های شمالی البرز (استان گیلان) به حدود 2000 میلی متر در سال بالغ می شود. در خشک ترین نواحی که دشت های مرکزی و شرقی کشور هستند هم میزان بارندگی از 100 میلی متر تجاوز نمی کند.

نقشه آب و هوایی ایران

به طورکلی آب و هوای ایران از جبهه های غربی یا مدیترانه ای متأثر است. منتها جبهه های بارش زای غربی به دلیل برخورد با ارتفاعات غرب کشور تغییر مسیر می دهند و به سوی شمال شرقی منحرف می شوند و در نتیجه بارش خود را به استان های آذربایجان و اردبیل و دامنه های شمالی کوه های البرز فرو می ریزند و درون بوم ایران را از نعمت بارندگی محروم می کنند.

به جز نواحی مرطوب و نیمه مرطوب که همان دامنه های شمالی البرز و دامنه های غربی زاگرس هستند، هوای بیشتر نواحی کشور در پایان فصل بهار رو به خشکی می رود و فصل خشک و گرم نواحی درونبومی آغاز می شود. این فصل گاهی تا میانه های فصل پاییز ادامه می یابد. از آن به بعد ارتفاعات البرز و زاگرس و دیگر بلندی های قابل توجه کشور، آرام آرام از برف سفیدپوش می شود و به دنبال آن ریزش زمستانی که بیشتر به صورت برف است، آغاز می شود. به این ترتیب بیشتر نواحی کشور به غیر از دشت خوزستان و نوار ساحلی خلیج فارس و دریای عمان در برف و یخبندان فرو می رود.

منبع: گیتاشناسی ایران- جلد سوم- دایره المعارف جغرافیای ایران- نوشتهمهندس عباس جعفری- چاپ اول 1379- طرح تهیه، لیتوگرافی و چاپ از مؤسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی.

امتیاز به مطلب

آیا مردم عصر باستان هم استرس داشته اند؟

 محمدرضا کریمی

اینکاهادر حال حاضر از هر سه نفر یک نفر از استرس رنج می برد و شمار افرادی که دچار استرس هستند رو به افزایش است. اما نکته جالب این است که استرس فقط مشکل مردم عصر جدید نیست.

با این که تنها از دهه 1930 میلادی بود که اصطلاح استرس به کار گرفته شد، اما مشخص شده که استرس صدها و شاید هزاران سال پیش هم گریبان گیر انسان بوده است. براساس یک تحقیق، هورمون استرس کورتیزول در موی پرویی های باستان که بین 550 و 1532 میلادی زندگی می کردند وجود داشته است.

موقعی که فردی بر اثر رویارویی با تهدید واقعی و یا احساس تهدید دچار استرس می شود-کورتیزول تقریباً در همه بخش های بدنش شامل خون، بزاق، ادرار و مویش آزاد می شود.

در این مطالعه محققان نمونه موی ده نفر را از پنج منطقه باستانشناسی در پرو انتخاب کردند و این موها را با تقسیم کردن به قطعاتی مورد تحلیل قرار دادند تا سطح کوریتزول آنها را تعیین کنند. از جمله نتایجی که از این مطالعه به دست آمد این بود که بسیاری از افرادی که مورد مطالعه قرار گرفته اند، درست پیش از مرگشان سطح استرس بالایی داشته اند. همچنین دفعات بروز استرس در اکثر این افراد در طول سال های آخر عمرشان چند برابر شده است.

منبع: http://www.sciencedaily.com/releases/2009/12/091209114150.htm

امتیاز به مطلب

طبقه بندی اسباب بازی ها

داتیس خواجه ئیان

دانشجوی دکترای مدیریت

toys

اسباب بازی هر وسیله بازی برای کودکان، نوجوانان و یا حتی بزرگسالان است که به قصد بازی و سرگرمی ایجاد می شود و در بازار به وسیله کانال های توزیع عرضه‌کننده اسباب بازی در اختیار عموم گذاشته می شود.

یکی از مسائل مهم در زمینه طراحی اسباب بازی، طراحی اسباب بازی برپایه جنسیت مخاطب است. بلیکمور و سنترز (2005) اسباب بازی ها را در پنج طبقه جنسیتی دسته‌بندی کرده اند:

کاملأ پسرانه، قدری پسرانه، خنثی، قدری دخترانه و کاملأ دخترانه.

هم چنین این محققان دریافتند که اسباب بازی های دخترانه دارای ویژگی جذابیت ظاهری، مهربانی و خانه داری است، در حالی که اسباب بازی های پسران با خشونت، رقابت، هیجان و گاهی خطرپذیری پیوسته است. اسباب بازی های آموزشی که مهارت های بدنی، ادراکی، هنری و سایر مهارت ها را پرورش می‌دهند نیز غالبأ خنثی یا قدری پسرانه تشخیص داده می شوند.

طبقه بندی اسباب بازی ها

شیوه‌ای که هر مرجع برای طبقه‌بندی اسباب بازی ها در پیش می‌گیرد، بسته به نیاز و کاربردی است که از دسته بندی خود انتظار دارد و از جنبه‌ای که به اسباب بازی می‌نگرد. برای مثال اتاق بازرگانی آمریکا اسباب بازی ها را به شکل زیر طبقه بندی کرده است:

اسباب بازی های خردسالان و پیش دبستانی (infant & PreSchool)

عروسک ها (Dolls)

خارج از خانه و ورزشی (Outdoor and Sports)

هنری و مهارتی (Arts & Crafts)

بازی و معما  (Games & Puzzles)

وسیله نقلیه (Vehicles)

شخصیت های اکشن و تجهیزات مربوط به آن ها (Action Figures and Accessories)

تجملی (Plush)

سازه ای (Building Sets)

آموزشی و اکتشافی (Learning and Exploration)

شورای اسباب بازی کشور نیز از طبقه بندی زیر استفاده می‌کند:

گروه حرکتی مهارتی (ورزشی): اسباب بازی هایی که موجب فعالیت و تحرک کودک و نوجوان می شود و هدف آن پرورش و هماهنگی قوای جسمی است.

گروه آموزشی و کمک آموزشی: اسباب بازی هایی که کودک و نوجوان را با علوم و تکنولوژی خاصی آشنا ساخته و به یادگیری بیشتر او از علوم کمک می کند. هدف این اسباب بازی ها ارتقای دانش و مهارت های عملی است.

گروه فکری: اسباب بازی هایی که موجب پرورش قوای فکری کودک و نوجوان از قبیل دقت، نظم، منطق، قدرت تحلیل، پرورش هوش و حس کنجکاوی می شود.

گروه فرهنگی هنری: این گروه از اسباب بازی ها، کودک و نوجوان را با فرهنگ، عقیده و ایدئولوژی خاصی آشنا می‌کند و هنجارهای فرهنگی و اعتقادی را به طور غیر مستقیم به آنها انتقال می‌دهد.

گروه کمک درمانی: این گروه مخصوص کودکان و نوجوانانی است که نقص جسمانی دارند و از این اسباب بازی ها در باز پروری و افزایش توان و هماهنگی بین اندام ها و اعضای بدن و در نهایت بهبود آنها استفاده می شود.

علاوه بر این طبقه بندی که به آن «گروه اسباب بازی» گفته شده است، گروه دیگری به نام «خانواده اسباب بازی» نیز در طبقه بندی شورای اسباب بازی پیش بینی شده که به شرح زیر است:

عروسک ها: انواع اشکال انسانی- حیوانی و یا تخیلی که به عنوان اسباب بازی یا سرگرمی طراحی شده و جنبه تزیینی نداشته باشد.

مدل هایی از مصنوعات بشری: اسباب بازی هایی که بر اساس وسایل مورد استفاده در زندگی طراحی شده  باشند. اتومبیل، هواپیما، قطار، لوازم منزل و ابزار کار از جمله آنها است.

مهره و صفحه: سرگرمی هایی که بر اساس دستور العمل مشخصی، حرکت مهره ها بر روی صفحه بازی پیش بینی شده است .

سازه‌ها: مجموعه قطعاتی که به وسیله اتصالات و یا بدون آن به یکدیگر وصل می شوند و اشکال مختلف دو بعدی و یا سه بعدی را پدید می آورند.

جورچین (پازل): قطعات مرتبط به یکدیگر که از کنار هم قرار دادن آنها شکلی کلی به دست می‌آید که می‌تواند یک تصویر یا محدوده ای مشخص باشد و یا به صورت حجمی ارایه شود.

مارپیچ‌ها: مسیرهای پیچ در پیچ که عبور قطعات کوچک نظیر میخ، ساچمه، و … از آنها میسر بوده و هدف آن، پیدا کردن راه خروج برای آن قطعه است. این نمونه سرگرمی به صورت حجمی نیز ارایه شده است .

کارت بازی ها: مجموعه کارت هایی که به همراه دستور العملی مشخص طراحی شده و کسب امتیاز از طریق بازی کردن با آنها صورت می پذیرد.

کتاب سرگرمی ها: مجموعه کتاب هایی که کودک و نوجوان را درگیر با سرگرمی هایی می کند که جنبه کاردستی دارند.

بازی های رایانه‌ای: انواع بازی ها و سرگرمی های ویدئویی و رایانه‌ای

لازم به ذکر است که بر طبق پژوهشی با عنوان «بررسی وضعیت تولید اسباب بازی در ایران و برخی از کشورهای جهان» که در سال 1375 توسط معاونت پژوهشی کانون پرورش فکری کودک و نوجوان صورت گرفت، استقبال مردم ایران از اسباب بازی های عروسکی و ماشین ها و سپس اسباب بازی های فکری بیش از طبقات دیگر اسباب بازی ارزیابی شد.

همچنین این منبع ویژگی های مورد نظر خریداران را برای خرید اسباب بازی به ترتیب به این شرح تشخیص داده است: زیبایی و ظاهر اسباب بازی، بسته بندی، کارایی، استاندارد بودن، تبلیغات، اندازه مناسب، شهرت، فرهنگ خانواده و قیمت.

برگرفته از تحقیق شناسایی فرصت های کارآفرینانه در صنعت اسباب بازی/ تلخیص از محمدرضا کریمی

امتیاز به مطلب

ویتامین B12 چیست؟

 محمدرضا کریمی

ویتامین B12 در مواد غذایی حیوانی وجود دارد. مقدار این ویتامین در مواد غذایی کم است و با واحد میکروگرم اندازه گیری می شود. ویتامین B12در تشکیل DNA، تبدیل یک اسید آمینه به اسید آمینه دیگر و تکامل سیستم عصبی نقش دارد.

خواص ویتامین B12

تقسیم و بلوغ گلبول های قرمز نیز مربوط به نقش این ویتامین در تشکیل DNA است که سبب می شود آن را از ویتامین های خونساز بدانیم. بزرگسالان حتی اگر به طور کامل از خوردن غذاهای حیوانی امتناع کنند سه تا پنج سال ذخیره ویتامین B12 خواهند داشت. اما این حالت در مورد کودکان صدق نمی کند. بنابراین کودکان بیشتر در خطر کمبود قرار دارند.

میزان توصیه شده غذایی این ویتامین دو میکروگرم در روز است. فقط مواد غذایی حیوانی منبع این ویتامین هستند. در رژیم گیاهخواری مطلق، میکروارگانیسم های موجود در گیاهان و حبوبات منبع ویتامین B12 هستند. ویتامین B12 در ساختمان و تکامل گلبول های قرمز خون نقش دارد و کمبود آن در رژیم گیاه خواری که باعث کم خونی پرنیشز می شود.

منابع ویتامین B12

نشانه های کمبود این ویتامین، رنگ پریدگی، جراحت دهان، بی اشتهایی، نفس تنگی، کاهش وزن و طولانی شدن زمان انعقاد، تخریب اعصاب محیطی و افسردگی است.

منبع: اصول علم تغذیه، نگارش دکتر علی کشاورز با همکاری آزاده نجارزاده، دانشگاه جامع علی کاربردی

امتیاز به مطلب

رشته کوه های ایران کدامند؟

حدود 55 درصد سطح ایران را کوه فراگرفته و 45 درصد آن را جلگه ها و دشت های پهناور و دریاچه ها و هامون ها (بیابان ها) و نمکزارهای متعدد زیرپوشش قرار داده اند. کوه های ایران به چهار رشته شمالی، زاگرس، مرکزی و باختری (شرقی) تقسیم می شوند.

رشته کوه های ایران

در تصویر بالا دو رشته کوه مهم ایران نشان داده شده است

رشته شمالی یا البرز که درازای آن به 950 کیلومتر بالغ می شود و مساحتی معادل 51500 کیلومتر مربع یا حدود سه درصد مساحت کشور را زیر پوشش قرار داده است، بخشی از چین خوردگی های بزرگ آلپ و هیمالیا است. این رشته از استان اردبیل شروع شده و رو به شرق از جنوب دریای خزر می گذرد و در شمال خراسان به کوه های شرقی ایران می پیوندد. بلندترین نقطه ایران یعنی کوه دماوند با بلندی 5671 متر در این رشته جای دارد. کوه های دیگری چون علم کوه (4650 متر)، سیاهلان (4175 متر)، پالون گردن (4375 متر) و شاهوار (3945 متر) نیز در همین رشته قرار دارند.

رشته زاگرس که عظیم ترین و طولانی ترین رشته کوه های ایران است، از استان آذربایجان غربی آغاز می گردد و پس از عبور از استان های کردستان، همدان، کرمانشاه، ایلام، لرستان، خوزستان، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد ، بوشهر و فارس و هرمزگان تا شمال تنگه هرمز ادامه می یابد و در آنجا به رشته کوه های مرکزی ایران و رشته ارتفاعات مکران می پیوندد. رشته کوه های زاگرس با درازای حدود 1400 کیلومتر و عرض بین 100 تا 300 کیلومتر، مساحتی معادل 323000 کیلومتر مربع یا 20 درصد مساحت کشور را زیر پوشش قرار داده است. بلندترین قله رشته کو های زاگرس، کوه دینار یا دنا نام دارد که ارتفاع آن به 4409 متر می رسد. از دیگر کوه های بلند کوهستان زاگرس می توان کوه های برده رش (3602 متر)، شاهور (3309 متر)، پرو (3357 متر)، الوند (3580 متر) اشترانکوه (4050 متر)، زردکوه (4225 متر) و کوه فارغان (3267 متر) را نام برد.

رشته کوه های مرکزی ایران در امتداد قطر بزرگ ایران یعنی از شمال غربی به سوی جنوب شرقی کشیده شده و استان آذربایجان شرقی را به کوه های سیستان و بلوچستان متصل می کند. طول رشته کوه های مرکزی 1460 کیلومتر و عرض آن به طور متوسط 80 کیلومتر است و مساحتی برابر 143000 کیلومتر مربع یا 8.5 درصد مساحت کشور را شامل می شود. کوه هزار با بلندی 4465 متر مرتفع ترین کوه این رشته به شمار می آید و کوه های لاله زار (4351 متر)، جوپار (4135 متر)، پلوار (4233 متر) و شیرکوه (4000 متر)، از دیگر کوه های بلند این رشته محسوب می شوند.

کوه های خاوری (شرقی) ایران، رشته کوه های ناپیوسته ای هستند که از شمال خراسان آغاز می شوند و رو به جنوب تا استان سیستان و بلوچستان یا کوه های مکران ادامه می یابند. کوه تفتان با ارتفاع 3941 متر بلندترین کوه این رشته محسوب می شود و کوه های بزمان (3503 متر)، باقران (2595 متر)، آهنگران (2831 متر)، چهل تن (3013 متر)، بینالود (3211 متر) و هزار مسجد (3040 متر) از دیگر کوه های مهم آن به شمار می روند. علاوه بر رشته کوه های چهارگانه بالا، کوه های دیگری به طور پراکنده در گوشه و کنار کشور وجود دارد که عمده ترین آنها رشته کوه های نسبتاً مرتفعی هستند که دشت کویر را از کویر لوت جدا می کنند. کوه نای بند با ارتفاع 3009 متر بلندترین قله این گروه به حساب می آید. حدفاصل میان رشته کوه های شمالی یا البرز و رشته مرکزی و کوه های خاوری را بیابان های پهناوری به نام دشت کویر و کویر لوت فراگرفته و بیابان های دیگری چون چون هامون جزموریان و کویر ابرکوه و غیره در حدفاصل میان رشته های دیگر جای گرفته اند. علاوه بر دشت ها و بیابان های مزبور، جلگه های دیگری مانند دشت ساحلی استان بوشهر، دشت خوزستان، دشت ساحلی دریای خزر و دشت مغان نیز وجود دارند که شباهتی با دشت ها و نمکزارهای درونبومی ایران ندارند و از آبرفت رودخانه های متعددی که در آن نواحی جریان دارند به وجود آمده اند.

منبع: گیتاشناسی ایران- جلد سوم- دایره المعارف جغرافیای ایران- نوشته مهندس عباس جعفری- چاپ اول 1379- طرح تهیه، لیتوگرافی و چاپ از مؤسسه جغرافیایی و کارتوگرافی گیتاشناسی.

امتیاز به مطلب