هیپرتانسیون اصطلاح پزشکی برای فشار خون بالا است. فشار خون به فشاری اشاره می کند که خون به دیواره های داخلی شریان ها وارد می کند. شریان ها خون را از قلب به سایر اعضا و قسمت های بدن حمل می کنند.
فشارخون چیست؟
فشار خون یک فرد با دو مقیاس تعریف می شود:
فشار سیستولیک: فشاری در شریان ها است که وقتی قلب منقبض می شود، ایجاد می شود.(هنگام ضربان قلب) فشار دیاستولیک: به فشار در شریان ها در طول استراحت قلب، بین ضربان های قلب، اشاره می کند.
فشار خون به صورت فشار سیستولیک روی فشار دیاستولیک گزارش می شود، به عنوان مثال صد و بیست روی هفتاد 70/120 (به طور دقیق تر فشارخون به صورت میلی متر جیوه توصیف می شود بنابراین بهتر است بگوییم فشار خون صد و بیست روی هفتاد به جای دوازده روی هفت.) فشارخون بالای درمان نشده، فشار روی قلب و شریان ها را افزایش می دهد و در نهایت موجب تخریب عضو می شود. فشار خون خطر نارسایی قلب، حمله قلبی (سکته یا انفارکتوس قلبی) و سکته مغزی را افزایش می دهد.
تعریف فشار خون بالا (هیپرتانسیون) در بزرگسالان:
فشار خون طبیعی: کمتر از 120 روی کمتر از 80 مرحله قبل از هیپرتانسیون (پره هایپرتانسیون): فشارسیستولیک 129-120 یا فشار دیاستولیک 89-80
افراد در مرحله پیش فشار خون (پره هایپرتانسیون) با خطر زیادی در زمینه دچار شدن به فشار بالا و عوارض قلبی-عروقی مواجهند.
فشار خون بالا:
مرحله یک: فشار سیستولیک 159-140 یا فشار دیاستولیک 99-90 مرحله دو: فشارسیستولیک بیشتر یا مساوی 160 یا فشار دیاستولیک بیشتر یا مساوی 100 بیشتر بزرگسالان با فشار خون بالا از نوع اولیه یا اسنشیال هستند که به این معنی است که علت فشار خون بالا دانسته نشده است.
گروه کوچکی از بالغین فشار خون بالای ثانویه دارند که به این معنی است که علت زمینه ای و بالقوه قابل اصلاحی برای فشار خون بالا وجود دارد.
عوامل خطر برای ایجاد فشارخون بالا:
فشارخون بالا یک مشکل شایع سلامت است. در ایالات متحده امریکا تقریبا 32% از آفریقایی آمریکایی ها (سیاهپوستان) و 23% از افراد سفید پوست و مکزیکی –آمریکایی فشار خون بالا دارند.
هرچه سن افراد بالاتر رود، فشار خون بالا شایع تر می شود. به عنوان مثال برای افراد بالای 60 سال فشار خون بالا در 65% مردان آفریقایی-آمریکایی (سیاهپوست) و 80% زنان آفریقایی-آمریکایی (سیاهپوست) و همچنین در 55% سفید پوست و 65% زنان سفیدپوست وجود دارد. متاسفانه فشار خون بسیاری افراد به خوبی کنترل نمی شود.
با توجه به یک بررسی ملی (در امریکا) فشار خون بالا فقط در 25% آفریقایی-آمریکایی ها و سفیدپوستان و 14% آمریکایی-مکزیکی ها در کنترل خوبی بود.
ستاره دنباله دار یک جرم آسمانی یخی است که دور خورشید می گردد. بیشتر ستاره های دنباله داری که از زمین دیده می شوند، در مدارهایی بلند و بیضی شکل دور خورشید می گردند. ستاره دنباله دار از یک هسته (متشکل از خاک، گرد و غبار و گاز و یخ) تشکیل شده که به وسیله یک جو ابری به نام کما (بخارآب، دی اکسید کربن و گازهای دیگر) و یک یا دو دنباله بلند (ساخته شده از گرد و غبار و گازهای یونیزه شده) احاطه شده. دنباله موقعی که ستاره دنباله دار به خورشید نزدیک است، بزرگ می شود.
دنباله بلند یونی ستاره دنباله دار به خاطر نیروی بادهای خورشیدی همیشه از خورشید دورتر قرار می گیرد. بلندی دنباله می تواند به 250 میلیون کیلومتر برسد و بیشترین چیزی که ما از یک ستاره دنباله دار می توانیم ببینیم همین دنباله است. ستاره های دنباله دار فقط وقتی که نزدیک خورشید و در مدارهای بیضی هستند، قابل دیدن هستند.
بیشتر ستاره های دنباله دار به قدری کوچک یا به قدری ضعیفند که بدون تلسکوپ دیده نمی شوند. اما بعضی از ستاره های دنباله دار چند هفته با چشم غیرمسلح قابل دیدن هستند. علت قابل دیدن بودنشان این است که از نزدیک خورشید عبور می کنند. ما به خاطر این می توانیم ستاره های دنباله دار را ببینیم که گاز و گرد و غباری که در کما های آنها هستند و همچنین دنباله ها، نور خورشید را بازتاب می دهند. همچنین گازها انرژی ای را که از خورشید جذب کرده اند آزاد می کنند که این باعث می شود تابناک و درخشان شوند.
ستاره شناسان ستاره های دنباله دار را بر این مبنا طبقه بندی می کنند که چقدر طول می کشد آنها دور خورشید بگردند. آنهایی که در دوره کوتاه تری دور خورشید می گردند کمتر از 200 سال طول می کشد تا یک دور گردششان به دور خورشید را کامل کنند. در حالی که 200 سال یا بیشتر زمان می برد تا آنهایی که مدت بیشتری طول می کشد تا به دور خورشید بگردند یک دور گردششان را کامل کنند. برای کسب اطلاعات بیشتر درباره این که ستاره های دنباله دار از کجا می آیند اینجا را کلیک کنید.
ستاره شناسان باور دارند که ستاره های دنباله دار، از مجموعه ای از گاز، یخ، سنگ و گرد و غبار تشکیل شده اند که حدود 4.6 میلیارد سال پیش سیاره های خارجی تر هم از آنها درست شده اند. بعضی از دانشمندان باور دارند که ستاره های دنباله دار در ابتدا مقداری آب و مولکول های با پایه کربن را به زمین آورده اند که زمینه حیات در زمین را به وجود آورده.
An apple is a juicy fruit that grows on an apple tree.
Appleseed, Johnny
فردی افسانه ای که در آمریکا درختان سیب می کاشته است. نام واقعی او جان چاپمن بود ولی به دلیل عشق و علاقه اش به پرورش درختان سیب، جانی اپل سید (جانی دانه سیب) نامیده می شد.
Johnny Appleseed was a legendary man who planted apple trees through the USA. His real name was John Chapman, but he was called Johnny Appleseed because of his love for growing apple trees.
artichoke
کنگر فرنگی، آرتیشو
The artichoke is a spiny, green vegetable.
avocado
نوعی میوه شبیه انبه یا گلابی بزرگ
The avocado is an oily, green fruit; it is sometimes called the alligator pear. Avocados grow on trees in warm areas.
bagel
نان شیرینی حلقوی
A bagel is a chewy kind of roll.
baker
نانوا
A baker bakes food in the oven, like breads, cakes, and cookies.
banana
موز
Bananas are a sweet, yellow fruit.
batter
(شیرینی پزی) مایه، خمیر
A batter is an uncooked, liquid mixture of flour, eggs, butter and other ingredients. When a batter is cooked, it becomes solid. Cookies, cakes, and muffins are made from batter.
birthday cake
کیک تولد
Birthday cakes are sweet and delicious!
blackberry
تمشک (سیاه)
Blackberries are dark-colored, edible berries that grow on prickly vines.
اعضای مرکز علوم اخترفیزیک دانشگاه هاروارد به این نتیجه رسیده اند که طلای موجود بر روی زمین براثر برخورد دو ستاره نوترونی با یکدیگر تشکیل شده است. اثر ثانویه این برخورد همین فلز زرد رنگی است که ما بر روی کره زمین می بینیم. این کشف شاید به بحثی 20،30 ساله درباره این که طلا و عناصر مشابه آن یعنی سنگین ترین عناصر جدول تناوبی چگونه تولید می شوند پایان دهد.
تاکنون دو فرضیه درباره این که چگونه طلا بر روی زمین تشکیل شده مطرح شده است. یکی از فرضیات این است که این فلز زردرنگ درنتیجه انفجار ابرنواخترها به وجود آمده است. چراکه ما می دانیم که انفجار ابرنواخترها بعضی از عناصر دیگر مانند کربن، نیتروژن، اکسیژن، آهن و نیکل را تولید می کنند. تئوری دیگر این است که آنها درنتیجه برخورد ستاره های نوترونی با یکدیگر به وجود آمده اند.
دانشمندان دانشگاه هاروارد می گویند برای اولین بار داده هایی واقعی به دست آورده اند که نشان می دهد شاید همه طلای جهان از این تصادم های نوترونی به وجود آمده باشد.
البته آنها هشدار می دهند که یک نظریه را نمی توان به سادگی به همه عناصر موجود در جدول تناوبی تسری داد.
دانشمندان می گویند عناصر سنگین جدول تناوبی مانند طلا، پلاتین، اورانیوم و عناصری مانند آنها درنتیجه برخورد ستاره های نوترونی ایجاد شده اند. اما بسیاری از عناصر دیگر جدول تناوبی، یعنی عناصر سبک تر مانند کربن، نیتروژن، اکسیژن و آهن هنوز هم به خوبی معلوم است که از انفجار ابرنواخترها به وجود آمده اند. بنابراین به نظر می رسد که دو سازوکار مختلف در تشکیل عناصر جدول تناوبی نقش داشته اند.
این نتیجه گیری که طلا درنتیجه برخورد ستارگان نوترونی با یکدیگر به وجود آمده با مطالعه انفجارهای اشعه گاما (GRB) ناشی از یک برخورد در 3.9 میلیارد سال نوری پیش به دست آمد. این انفجارها در ماه گذشته مشاهده شد.
اگر چه پرتوهای گاما به سرعت ناپدید شدند اما نوع روشنایی آنها مانند موقعی نبود که یک جت با سرعت بالا ذراتی را به محیط اطراف می کوبد.
به این ترتیب که آزاد شدن ذرات ادامه یافت و شعله ناشی از این برخورد به نوعی رفتار کرد که گویی از عناصر رادیواکتیو عجیب و غریبی ناشی می شود. مواد غنی از نوترونی که از ستارگان نوترونی برخوردی خارج شده می تواند دستخوش تجزیه رادیواکتیوی شود و خروجی آن شعله ای است که به وسیله نور مادون قرمز ایجاد می شود. این چیزی است که گروه تحقیقاتی به طور دقیق مشاهده کرد. درنهایت محققان به این نتیجه رسیدند که کل طلای کیهان ممکن است از انفجار اشعه گاما ناشی شده باشد.
آیا به میزان طلای منظومه شمسی و زمین افزوده می شود؟
فرایند (برخورد ستاره نوترونی) در کهکشان راه شیری هنوز هم در 1 در 10،000 تا 100،000 سال به وقوع می پیوندد. احتمال ندارد که این مواد به نسل جدیدی از ستاره ها و سیارات دیگری به غیر از زمین وارد شوند و به طورکلی میزان طلا در منظومه شمسی ما تثبیت شده است.
همین را می توان درباره سیارک هایی که به زمین برخورد می کنند نیز گفت.
بدنه این سیارک ها احتمالاً همان کسری از طلا را دارند که زمین دارد. به طوری که آنها از نظر داشتن طلا از زمین غنی تر نیستند. این درحالی است که سیارک ها نسبتاً کوچکند و اندازه آنها به صدها متر و یا یک کیلومتر بالغ می شود. بنابراین طلای موجود در آنها در مقایسه با طلای کل زمین زیاد نیست. بنابراین چنین نیست که برخورد سیارک ها با زمین بتواند یک منبع اضافی از طلا به زمین وارد کند و میزان این عنصر به وفور برسد.
زونا ضایعه پوستی دردناکی است که به وسیله همان ویروس عامل آبله مرغان ایجاد می شود. این ویروس «واریسلا زوستر» نام دارد که باعث آبله مرغان (واریسلا) و زونا (هرپس زوستر) می شود. بعد از یک دوره آبله مرغان ویروس در سلول هایدستگاه عصبی مستقر می شود.
معادل لاتین زونا به معنی کمربند است زیرا ضایعات زونا معمولاً به صورت نوار یا ظاهر کمربند مانند ظاهر می شوند.
زونا می تواند افراد در همه سنین را درگیر کند اما بخصوص در بزرگسالان بالای 50 سال شایع است. همچنین در افراد در همه سنین که شرایطی دارند که دستگاه ایمنی شان را ضعیف کرده شایع تر است. از جمله عوامل مساعد کننده برای فعالیت مجدد ویروس و ایجاد زونا می توان به سن بالا، مصرف داروهای ضعیف کننده دستگاه ایمنی، لمفوم، خستگی، استرس، اختلالات هیجانی و رادیوتراپی اشاره کرد.
علت زونا
زونا به وسیله ویروس واریسلا زوسترایجاد می شود که همان ویروسی است که آبله مرغان را ایجاد می کند. بعد از یک دوره آبله مرغان ویروس در سلول های دستگاه عصبی قایم! می شود، جایی که می تواند به آرامی برای دهه ها اقامت کند. به هرحال بعدها در طول زندگی ویروس واریسلا زوستر می تواند دوباره فعال شود که وقتی بار دیگر فعال شد باعث زونا می شود.
ویروس واریسلا زوستر متعلق به خانواده ای از ویروس ها به نام هرپس ویروس ها است. از دیگر ویروس های خانواده هرپس ویروس ها، ویروس هرپس سیمپلکس است که باعث تبخال می شود.
تا 20 درصد افراد درطول زندگی شان دچار زونا می شوند. زونا فقط در افرادی رخ می دهد که قبلاً آبله مرغان گرفته اند. اگرچه گاهی آبله مرغان آن قدر خفیف است که شما ممکن است ندانید که در گذشته به آن مبتلا شده اید.
علایم و نشانه های زونا
زونا معمولاً با احساسات غیرطبیعی مانند خارش یا سوزش (که به این حالت پارستزی می گویند) در یک ناحیه از پوست یا یک قسمت بدن شروع می شود. بعضی از افراد دچار تب یا حال عمومی ناخوشایند یا سردرد می شوند. بعد از 2-1 روز ضایعات پوستی تاول دار با الگوی نوارمانند ظاهر می شوند. این ضایعات معمولاً در تنه (ناحیه سینه یا قسمت فوقانی یا تحتانی پشت) ایجاد می شود. در دو سوم موارد ناحیه قفسه سینه گرفتار می شود. ضایعات پوستی همچنین می توانند در صورت ظاهر شوند که اگر نزدیک چشم به وجود بیایند می توانند به طور دایم بینایی را تحت تأثیر قرار دهند.
درد زونا می تواند خفیف یا شدید باشد و معمولاً کیفیت تیز، خنجر زدن یا سوزشی دارد. درد ممکن است روزها قبل از ضایعه پوستی ایجاد شود. درد محدود به مناطقی از پوست است که ضایعه پوستی دارد اما می تواند آن قدر شدید باشد که با فعالیت های روزانه و خواب تداخل پیدا کند. درد اغلب در بالغین مسن در مقایسه با جوانان شدیدتر است. در طی 4-3 روز تاول های زونا می توانند به زخم (که این زخم می تواند باز باشد) تبدیل شود. این زخم ها می توانند گاهی با باکتری عفونی شوند. در افراد با ایمنی طبیعی زخم ها کراسته یا خشک می شوند و معمولاً دیگر بعد از 7 تا 10 روز عفونی نیستند و به طور کلی ضایعات در طی 3 تا 4 هفته ناپدید می شوند. اسکار (اثر زخم) و تغییرات رنگ پوست ممکن است مدت ها بعد از بهبودی زونا ادامه یابد.
در 50 درصد افراد چندین ضایعه پراکنده (حدود 20 تا 30 ضایعه) در خارج از ناحیه درگیر نیز به وجود می آید.
در بیشتر افراد زونا دوره خود را بدون مشکل برای سلامتی طی می کند اما به هر حال ممکن است شرایط با عوارض همراه باشد.
آیا زونا واگیردار است؟
امکان ندارد شخصی از فرد دیگر زونا بگیرد اما بعضی افراد می توانند با خود ویروس آلوده شوند.
اگر شما آبله مرغان نگرفته اید یا واکسن آبله مرغان نزده اید می توانید بعد از تماس مستقیم (پوست با پوست) با تاول های زونا، یا با تنفس ویروس در هوا آبله مرغان بگیرید بنابراین اگر نزدیک فرد زونایی هستید می بایست احتیاط کنید.
اگر شما قبلاً آبله مرغان گرفته اید یا واکسن آبله مرغان زده اید، نزدیک بودن با فرد زونایی به شما زونا را منتقل نمی کند. (پس به طور خلاصه زونا از فردی به فرد دیگر منتقل نمی شود اما فرد زونایی می تواند به افرادی که آبله مرغان نگرفته اند یا واکسن آبله مرغان نزده اند آبله مرغان را منتقل کند. به عنوان مثال مادربزرگی که زونا دارد با بوسیدن نوه هایش می تواند به آنها آبله مرغان را منتقل کند البته اگر قبلاً آبله مرغان نگرفته باشند یا واکسن آبله مرغان نزده باشند.)
عوارض زونا
عوارض زونا در هر فرد مبتلا به زونا ممکن است رخ دهد اما با احتمال بیشتری در بزرگسالان مسن تر و افراد با ضعف دستگاه ایمنی رخ می دهد. در کل، عوارض در حدود 12 درصد افراد مبتلا به زونا رخ می دهد.
درد
اگر درد بیشتر از یک ماه (30 روز) بعد از بروز ضایعات پوستی باقی بماند نورالژی بعد از عفونت هرپسی یا نورالژی پست هرپسی ایجاد شده است. هرچه سن بالاتر باشد میزان بروز و مدت درد افزایش می یابد. بعد از ناپدید شدن ضایعات، درد می تواند ماه ها تا سال ها در محل در گیری ادامه یابد. درد می تواند شدید و ناتوان کننده باشد. بیشتر بیمارانی که کمتر از 30 سال سن دارند درد را احساس نمی کنند.
نورالژی پست هرپسی شایع ترین عارضه زونا است که باعث درد خفیف تا شدید یا حس های ناخوشایند می شود و اغلب به صورت سوزش توصیف می شود. 10 تا 15 درصد بیماران را درگیر می کند که حدود نصف آن ها بالای 60 سال هستند. در بیشتر بیماران درد به تدریج در طول زمان بهتر می شود. اما همان طور که گفته شد، درد بعضی از بیماران برای ماه ها تا سال ها بعد از بهبود ضایعه پوستی ادامه می یابد. درد می تواند آن قدر شدید باشد که اختلال خواب، کاهش وزن، افسردگی و تداخل در فعالیت های روزانه ایجاد کند.
عفونت پوستی
زخم های زونا می توانند با باکتری عفونی شوند و این می تواند روند بهبودی را به تعویق اندازد. این عارضه در حدود 2 درصد افراد رخ می دهد.
عوارض چشمی
در حدود 2 درصد افراد رخ می دهد. وقتی ضایعات زونا اطراف چشم رخ می دهد عوارض چشمی بسیار محتمل تر است. این عارضه جدی است و می تواند موجب از دست رفتن بینایی شود.
التهاب چشم: التهاب چشم که «هرپس زوستر افتالمیکوس» نامیده می شود، به طور مشخص با تب، سردرد، کاهش بینایی، پلک خشک و احساس کلی ناخوشی همراه است. این علایم با درد یا حساسیت شدید چشم، پیشانی یا بالای سر مشخص می شود. تشخیص و درمان زودهنگام در پیشگیری از بدتر شدن التهاب چشم و کاهش بینایی مؤثر است.افرادی که نزدیک چشم ضایعات زوستری دارند می بایست به سرعت به وسیله یک چشم پزشک ارزیابی شوند. درمان معمولاً شامل آسیکلویر خوراکی، والاسیکلویر یا فام سیکلویر به علاوه قطره چشمی استروییدی برای کاهش التهاب است.
التهاب شبکیه: هرپس زوستر چشمی می تواند باعث التهاب و آسیب شبکیه شود (که نکروز حاد شبکیه نام دارد.) شبکیه در پشت چشم قرار دارد و قسمتی از چشم است که نور را حس می کند و باعث بینایی می شود. التهاب شبکیه می تواند به سرعت در افراد با عفونت ایدز پیشرفت کند. التهاب شبکیه معمولاً با تاری دید و درد یک چشم شروع می شود. تا 50 درصد افراد در آینده چشم دیگر هم درگیر می شود. درمان با آسیکلویر، وریدی است که علایم را در 48 تا 72 ساعت برطرف می کند.
التهاب گوش: هرپس زوستر می تواند باعث التهاب گوش شود که سندرم رمزی هانت یا هرپس زوستر اوتیکوس نام دارد (علایم شامل از دست دادن حس مزه به صورت یک طرفه و در دو سوم قدام زبان، ضایعات پوستی زونا در گوش، ضعف عضلات صورت (فلج یک طرفه صورت) است.)
عوارض مرتبط با ضعف ایمنی: افراد با ضعف دستگاه ایمنی مثل ایدز و پیوندشدگان به طورقابل توجهی در خطر عوارض شدید ویروس واریسلا زوستر هستند.
درمان زونا
درمان زونا معمولاً ترکیبی از ضدویروس و درمان های از بین برنده درد است. مناطق درگیر می بایست خشک و تمیز نگه داشته شوند. کرم و ژل ممکن است احتمال عفونت ثانویه باکتریایی پوست را افزایش دهند بنابراین توصیه نمی شوند.
درمان موضعی به صورت استفاده از پانسمان مرطوب با آب سرد جاری (لوله کشی) چند مرتبه در روز و هر بار به مدت 20 دقیقه مؤثر است.
درمان های ضد ویروس
درمان های ضد ویروس تکثیر ویروس را متوقف می کند، بهبودی ضایعات پوستی را تسریع می کند و شدت و زمان درد را کاهش می دهد.
درمان های ضد ویروس بیشترین اثر را در طی 72 ساعت اول که ضایعات پوستی ظاهر می شود دارد. بعد از این زمان درمان ضد ویروس، اگر همچنان تاول های جدید در حال ایجاد است ممکن است کمک کننده باشد.
سه داروی ضد ویروس که برای درمان زونا استفاده می شوند آسیکلویر، والاسیکلویرو فام سیکلویرهستند. آسیکلویر ارزان ترین دارو است اما تعداد دفعات بیشتری باید مورد استفاده قرار گیرد.
درمان درد
درد زونا و نورالژی پست هرپسی می تواند شدید باشد و اغلب درمان های نسخه ای لازم است.
درمان نورالژی پست هرپسی (منظور دردی است که بعد از یک ماه از ضایعات باقی بماند.):
خط اول درمان مسکن های خوراکی (استامینوفن) برچسب موضعی لیدوکائین و گاباپنتین است.
بی حسی های موضعی: لیدوکائین دارویی بی حس کننده است. برچسب پوستی لیدوکائین هم وجود دارد که می توان روی پوست خود برای 12 ساعت در روز به کار برد که در مناطق بسیار دردناک یا خارش دار (و نه روی مناطق تاول دار چون ممکن است باعث تحریک شود) استفاده می شود. به هرحال اثر لیدوکائین احتمالاً در بهترین شرایط متوسط است.
داروهای ضد تشنج: داروهایی که از قدیم برای پیشگیری از تشنج استفاده می شدند، می توانند گاهی درد نورالژی پست هرپسی را کاهش دهند. ضد تشنج هایی که به طور شایع برای این منظور استفاده می شوند گاباپنتین و پره گابالین هستند.
ضدافسردگی های سه حلقه ای (مثل نورتریپتیلین): دوز مورد استفاده برای نورالژی پست هرپسی بسیار پائین تر از دوز مورد استفاده برای درمان افسردگی است. اعتقاد بر این است که این داروها وقتی در دوز پائین استفاده می شوند درد را کاهش می دهند اما واضح نیست چگونه این کار را انجام می دهند. وقتی شروع به استفاده از یک ضدافسردگی سه حلقه ای می کنیم، احساس خستگی شایع است که همیشه یک عارضه ناخوشایند نیست، زیرا وقتی در غروب استفاده شود می تواند به خواب کمک کند. معمولاً در دوز پایین شروع می شود و به تدریج زیاد می شود. اثر ضد درد آنها ممکن است برای 3 هفته یا بیشتر دیده نشود. ضدافسردگی های سه حلقه ای معمولاً برای بالغین سالمند با مشکلات قلبی توصیه نمی شود.
کاپسایسین: کرم موضعی آن برای درمان نورالژی پست هرپسی وجود دارد، اما عارضه جانبی کرم شامل سوختگی، قرمزی و سوزش پوست برای تا یک سوم بیماران غیر قابل تحمل است. کرم کاپسایسین نباید روی ضایعاتی که هنوز بهبود نیافته اند استفاده شود.
تزریق استروئید (کورتون): درافراد با نورالژی پست هرپسی که علی رغم استفاده از موارد بالا درد شدید دارند، یک تزریق کورتون به طور مستقیم در فضای اطراف نخاع می تواند پیشنهاد شود. تزریق کورتونی برای درمان درد صورت استفاده نمی شود. در یک مطالعه برای حداقل یک سال از بیماران با نورالژی پست هرپسی، تزریقات کورتونی موجب برطرف شدن درد به میزان خوبی در 90 درصد افراد شده است. این دارو در برخی افراد منع مصرف دارد.
بازگشت به کار: اگر شما زونا دارید ممکن است نگران این باشید که چه موقع بی خطر است که به سر کار برگردید. پاسخ بستگی به محل کار شما و محل تاول های شما دارد. اگر تاول ها روی صورت شما است تا ناحیه و تمام ضایعات کراسته (پوسته دار و خشک) نشده به سر کار برنگردید که به طور کلی 7 تا 10 روز طول می کشد.
اگر در مراکز سلامت کار می کنید (بیمارستان، مراکزپزشکی، پرستاری) با مسئول سلامت خودمشورت کنید.
پیشگیری
واکسنی اکنون در دسترس است که شانس ابجاد زونا را کاهش می دهد. اگر شما بعد از واکسن زدن زونا بگیرید عفونت شدت کمتری دارد و احتمال نورالژی پست هرپسی کمتر است. واکسن برای بیشتر بزرگسالان بالای 60 سال توصیه می شود. واکسن برای افراد با ضعف دستگاه ایمنی، حامله یا افراد با سابقه واکنش شدید حساسیتی به ژلاتین یا نئومایسین توصیه نمی شود.
تقویت ایمنی طبیعی
اگر قبلاً آبله مرغان گرفته اید نسبت به ویروسی که ایجاد زونا می کند ایمنی دارید اما این ایمنی در طول زمان کاهش می یابد. اما اگر بعداً در معرض کودک یا بزرگسال آبله مرغانی قرار بگیرید ایمنی شما به ویروس تقویت می شود. این ایمنی ممکن است خطر ایجاد زونا را کاهش دهد.
در نهایت پزشک شما بهترین منبع برای مشکلات سلامتی تان است.
منابع:
MobiUPTODATE:patientinformation/Shingles/beyond the basis
-درسنامه برتر دستیاری پوست/جلد1/گردآوری دکتر مهدی ایزدی/انتشارا پروانه دانش چاپ دوم 1391
-گایدلاین پوست /گردآورده دکتر کامران احمدی/انتشارات فرهنگ فردا
-گایدلاین عفونی گردآوری دکتر کامران احمدی/انتشارات فرهنگ فردا
-نرم افزارآموزشی عفونی/موسسه نوآوران تهران /استاد دکترعمادی
-فرهنگ پزشکی انگلیسی-فارسی دورلند/دکتر بهرام قاضی جهانی-دکتر آیدین تبریزی/جلد1/ویراست 27/انتشارات گلبان با همکاری آریان طب و قاضی جهانی
هر اقتصادی مانند هر قصه ای دو سو دارد: عرضه و تقاضا. طرف عرضه اقتصاد چین افسانه ای است: 767 میلیون کارگر، ماشین آلاتی به ارزش تقریبی 20 تریلیون دلار، ساختمان ها و انواع دیگر سرمایه، همراه با تکنیک ها و فناوری هایی که به سرعت در حال پیشرفتند و بسیاری از آنها از خارج جذب شده اند.
همین ترکیب نیروی کار، سرمایه و دانش و مهارت انجام کار است که تعیین می کند یک اقتصاد چه میزان می تواند مولد باشد. اما اینکه یک اقتصاد درنهایت تولیدی انجام می دهد یا نه می تواند به طرف دیگر اقتصاد –طرف تقاضا- بستگی داشته باشد که تصمیم مصرف کنندگان و سرمایه گذاران را برای خرج کردن و هزینه کردن نشان می دهد. طرف عرضه، صحنه نمایش را می چیند و طرف تقاضا نمایشنامه را آماده می کند.
در اقتصاد چین تقاضا کندتر از آن چه انتظار می رود بهبود می یابد. ارقامی که به تازگی منتشر شده حاکی از رشد تاحدودی ناامید کننده در سرمایه گذاری دارایی های ثابت و تولید صنعتی در ماه گذشته میلادی به دنبال آمار نه چندان جالب سه ماهه اول میلادی است. اقتصاددانانی که انتظار رشد 8 – 8.5 درصد را برای سال جاری انتظار می کشیدند حالا رشدی نزدیک به 7.5 درصد را پیش می کشند.
وقتی که نمایشنامه تیره و تار می شود، صحنه نمایش هم ممکن است تغییر کند. در یکی از جلسات شورای دولتی، کابینه چین، در 6 مه فهرست بلندبالایی از طرح های اصلاحات ساختاری برای بهبود طرف عرضه اقتصادی ارایه شد. به این ترتیب برخی از اصلاحات، مانند توسعه مالیات بر ارزش افزوده به بخش خدمات در راه است. بقیه این طرح ها از جمله آزادسازی جریان سرمایه تنها به تدریج به ثمر خواهد نشست. به گفته یک مشاور اقتصادی مقیم چین به نام اندرو بتسون دستور کار جدید از لحاظ ویژگی ها و جسارتی که برای انجام اصلاحات دارد خیلی فراتر از اظهارات پیش افتاده رهبران سابق چین مانند ون جیابائو است. وی باور دارد که نسبت «گام برداشتن به بحث کردن» در حال افزایش است.
گام برداشتن در مسیر اصلاح به حفظ رشد ظرفیت تولید و بهبود تخصیص هم سرمایه و هم نیروی کار کمک خواهد کرد. از بین بردن تشریفات زاید و دیگر موانع قانونی به سرمایه گذاری شرکت های خصوصی در صنایعی که در حال حاضر تحت سیطره شرکت های با مالکیت دولتی هستند کمک خواهد کرد.
همچنین با تقویت حقوق مالکیت زمین و اصلاح سیستم هاکو (ثبت نام خانوارها) کارگران آسان تر می توانند زمین های کشاورزی را ترک و در شهرها اسکان پیدا کنند. (در سیستم هاکو افراد یا در دسته روستاییان قرار می گیرند و یا در زمره شهری ها و مقابل تغییر این وضعیت موانعی وجود دارد). به این ترتیب اصلاحات می تواند تأثیر زیادی بر طرف عرضه اقتصادی به جا بگذارد. اما این همه ماجرا نیست. اصلاحات قادر است اثراتی جانبی بر مصرف و سرمایه گذاری نیز داشته باشد.
حتی اصلاحات طرف عرضه ممکن است نتایجی هم برای طرف تقاضا به بار بیاورد. برخی تمایل دارند میزان مصرف را افزایش دهند و بقیه می خواهند آن را پایین بیاورند. هلن کیائو از شرکت مورگان استنلی (یک شرکت خدمات مالی) نگران است که برخی از اقدامات مشخص شده در 6 مه تقاضا را کم کند آن هم در حالی که اقتصاد هنوز ضعیف است. به عنوان مثال قیمت آب و برق بالا است و ممکن است لازم باشد در مصرف آب، برق و گاز صرفه جویی شود، اما این کار مصرف را کم می کند. همین شرایط در زمینه برقرار کردن مالیات های بالاتر بر منابع طبیعی مانند ذغال سنگ نیز صادق است.
فهم امور مالی دولت های محلی حتی مورد سخت تری است. ایالت ها در خلال نقل و انتقالات مالی، به طور غیرمستقیم (و بیش از حد) وام گرفته اند. در حال حاضر دولت مرکزی از دولت های محلی می خواهد به شکل مستقیم تر و با صدور اوراق قرضه خودشان استقراض کنند. لو جیوی وزیر اقتصاد جدید چین از بستن در پشتی و معاملات مخفی و باز کردن دری از جلو صحبت کرده. این که آیا این کار به تقاضا کمک می کند یا به آن لطمه می زند به زمان بندی آن بستگی دارد. خانم کیائو عقیده دارد اگر دولت پیش از بستن در پشتی در جلویی را باز کند استقراض اضافی را تشویق می کند و تقاضا را افزایش خواهد داد. اما اگر در پشتی را قبل از باز کردن در جلویی ببندد نقطه مقابل آن رخ خواهد داد.
ابهام مشابهی هم حول جریانات سرمایه را احاطه کرده. هنوز حساب سرمایه چین به طور کامل بسته نشده و از سرمایه گذاری های مستقیم خارجی استقبال می شود. اجازه سرمایه گذاری مالی کوتاه مدت نیز البته با محدودیت هایی و به وسیله سرمایه گذاران واجد شرایط داده می شود و حتی بسیاری از سرمایه گذارانی که واجد شرایط نیستند نیز موفق شده اند (اگرچه نه بدون تأخیر، مخفی کاری و زحمت) پول را به داخل و خارج منتقل کنند. علاوه بر این، حتی اگر دولت کار آزاد کردن جریان سرمایه را انجام دهد بعید است تا کار محاسبه سرمایه را به طور کامل رها کند. احتمال دارد که جای موانع بوروکراتیک را با تحرک سرمایه عوض کند و این کار را با عوامل بازدارنده مبتنی بر قیمت، مانند مالیات بر دارایی های خارجی انجام دهد. تأثیر این کار هم بر نرخ ارز، هزینه سرمایه و در نتیجه تقاضا، ممکن است کاهشی باشد.
خانم کیائو استدلال می کند آزادسازی نرخ ارز و نرخ بهره هر دو اصلاحات لازمی هستند. اما این کار تقاضا را کاهش می دهد. چین در حال حاضر سقفی را برای نرخ سود پرداختی به سپرده گذاران تحمیل کرده است و از بین بردن این سقف هزینه های تأمین مالی بانک ها را افزایش می دهد.
اگر بانک ها در واکنش نرخ سود وام ها را بالا ببرند استقراض را کاهش می دهند. اگر هم این کار را انجام ندهند، به بودجه هایشان صدمه می خورد و وام دهی شان کم می شود. در هر صورت، تقاضا تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.
در این شرایط سرنوشت نرخ ارز چگونه خواهد شد؟ چین در ماه های اخیر جریانی قوی از سرمایه را جذب کرده و مقداری از آن به صورت درآمد حاصل از صادرات درآمده. این وضعیت ارزش واحد پول چین یعنی یوان را بالا برده. درنتیجه در سال جاری تاکنون ارزش یوان به میزان 1.4٪ در برابر دلار و 20 درصد در برابر ین ژاپن افزایش یافته. اگر نرخ ارز آزاد شود، یوان بیشتر بالا می رود و این به صادرات صدمه می زند و تقاضا را کاهش می دهد.
خوشبختانه بسیاری از طرح های اصلاحاتی که در این ماه ارایه شده اند عرضه را بهبود می بخشند و تقاضا را افزایش می دهند. با جایگزینی مالیات بر گردش مالی مواد خام بر روی خدمات با مالیات بر ارزش افزوده، دولت درصدد روشن کردن بار مالی در خدمات است. از بین بردن تشریفات زاید قاعدتاً هم سرمایه گذاری را افزایش می دهد و هم به روستاییان اجازه می دهد زمینشان را بفروشند و از خدمات عمومی شهرها هم استفاده کنند. این روند به آنها کمک می کند به شکل آزادانه تری به عنوان مصرف کنندگان شهری پول خرج کنند.
وقتی در شیپورها دمیده می شود
همانطور که اصلاحات ساختاری مفاهیمی برای تقاضا دربردارند، عکس این قضیه نیز صادق است. تلاش ها برای افزایش تقاضا می تواند بر مسیر اصلاحات ساختاری اثر بگذارد. وام محرک چین در سال 2009 در احیای تقاضا موفق عمل کرد اما برخی اثرات جانبی مخرب را نیز به دنبال داشته است. به این ترتیب که جهت اقتصاد را در حمایت و به نفع سرمایه گذاری به ویژه ساخت و ساز کج کرده. همچنین آشفتگی ای را در امور مالی دولت های محلی به وجود آورده و بانک های چینی را وادار کرده تا به در خدمت دولت بودن پایان دهند و چرخش خود به سوی وام گیرندگان تجاری را به تأخیر بیندازند.
محرک ها اثر جانبی زیان آور دیگری هم برای فلسفه اقتصادی چین به دنبال دارند. در حال حاضر به نظر می رسد بسیاری از تحلیل گران باور دارند همه اقدامات محرک اصلاحات را به تأخیر می اندازند. چراکه فقط دردهای اقتصادی را سبک تر می کنند و سیاستگذاران را از عمل کردن دور می کنند.
اما این اشتباه است. لازم نیست که محرک اقتصادی در تقابل با اصلاحات باشد. کاهش مالیات یا افزایش هزینه های اجتماعی هر دو اقتصاد را تحریک می کنند و به توازن دوباره آن در جهت مصرف و خدمات کمک می کنند. به همین ترتیب نیز بسیاری از اصلاحات ساختاری، از قبیل از بین بردن موانع برای ورود بخش خصوصی به صنایعی که در حال حاضر تحت سیطره شرکت های دولتی هستند هم به طور همزمان به افزایش هزینه ها و مصارف کمک می کند. اقتصاد چین به وضوح به اصلاحات احتیاج دارد و ممکن است به زودی به احیا نیز نیاز داشته باشد. هیچ دلیلی وجود ندارد که رهبری این کشور نتواند هر دو کار را با هم انجام دهد.
ظرف 35 سال گذشته، صدها میلیون چینی به افرادی مولد تبدیل شده اند. اگرچه کار در شهرهای رو به رشد چین اغلب خسته کننده است اما در سطح جهانی بسیج نیروی کار در این کشور بزرگ ترین رویداد اقتصادی نیم قرن گذشته را رقم زده است چراکه جهان پیش از این چنین بسیجی را با چنین مقیاسی به خود ندیده است. آیا این رویداد بار دیگر تکرار خواهد شد؟ پاسخ این پرسش در کشور هند نهفته است.
هند تمدنی کهن اما کشوری جوان است. جمعیت در سن کار هند هرسال به میزان 12 میلیون نفر افزایش می یابد، این درحالی است که میزان افزایش نیروی کار در چین سالانه به سه میلیون نفر رسیده است. به این ترتیب در طول دهه آینده هند بزرگ ترین نیروی کار بالقوه را در جهان خواهد داشت.
نگاه خوشبینانه به سیر جمعیتی هند از افزایش تعداد افراد در سن کار این کشور ریشه می گیرد که می توانند به نفع اقتصاد آن فعالیت کنند. افزایش نیروی کار به معنی وجود افراد بیشتری است که در یک خانواده در کار کردن سهیم می شوند و به دنبال آن هم میزان بیشتری از درآمد خانواده پس انداز می شود. یک سوم معجزه شرق آسیا هم به ترکیب افزایش نیروی کار و پس انداز برمی گردد. به قول یک سیاستمدار برجسته به نام کمال نات که نویسنده کتابی به نام قرن هند است، هند هم به معنای واقعی کلمه فرصت آن را دارد که در کنار این کشورها قرار گیرد.
دلایلی برای خوشحال نبودن
خیال پردازان هندی به جوان بودن جمعیت کشورشان ایمان دارند، اما جوانان این کشور دلایل روبه تزایدی دارند تا در این زمینه شک کنند. چراکه در زمینه اقتصادی آرمان هایی مطرح شده که متعاقباً دستیابی به آنها با شکست مواجه شده. از سال 2005 تا 2007 این کشور رشدی معادل 9 درصد در سال را داشته است. در سال 2010 رشد اقتصادی این کشور حتی از چین هم سریع تر بود اما از آن زمان به بعد رشد اقتصادی این کشور نصف شده است. به این ترتیب نرخ چشمگیر پس انداز نیز تضعیف شده است. در این میان نکته نگران کننده این است که سهم فزاینده ای از پس انداز خانواده ها هم در حال دور زدن سیستم های مالی است چراکه خانواده های هندی در جست و جوی پناهگاهی در مقابل تورم هستند و این پناهنگاه را در طلا و کسب و کارهای ساختمانی جست و جو می کنند. (برای کسب اطلاعات درباره این که مادران چینی و هندی چگونه به کودکانشان آموزش می دهند اینجا را کلیک کنید.)
آخرین باری که یک دولت اقتصاد این کشور را به طور جدی لیبرال کرد به سال 1991 و تحت رهبری حزب کنگره برمی گردد. بیش از 40٪ هندی ها از آن زمان به بعد متولد شده اند و نگرانی های این قشر جوان برای سیاستمداران سالمند هند مهم به نظر نمی رسد. سن متوسط وزرای کابینه هند حدود 65 سال است و این کشور هنوز نخست وزیری که از زمان استقلال هند به بعد به دنیا آمده باشد به خود ندیده است. تنها کسی که ممکن است روند به قدرت رسیدن سیاستمداران سالخورده را نقض کرده باشد رائول گاندی، پسر، نوه و نتیجه نخست وزیران پیشین است. هند به وسیله گروهی متشکل از افراد سالخورده و نسل های پیرو آنها اداره می شود. به عبارتی موخاکستری ها و وارثان شسته رفته آنها این کشور را اداره می کنند. بی تفاوتی آشکار پلیس به ویژه نسبت به بدرفتاری ای که که با زنان جوان می شود تأییدی بر این مدعا است که هند قدیم در حمایت و حفاظت از هند جدید با شکست مواجه شده.
در این شرایط لازم است فهرستی از اصلاحات آشنا انجام گیرد. این فهرست اقداماتی برای ساده کردن تصمیم گیری ها، مقابله با فساد و نظم و انضباط مالی را شامل می شود. همچنین آزاد گذاشتن بانک مرکزی برای لگام زدن بر تورم، انجام اصلاحات بانکی و پس گرفتن پس اندازهایی که در حال حاضر از سیستم مالی خارج شده اند را نیز در برمی گیرد. همچنین لازم است دولت در رویکردش نسبت به نحوه دسترسی به زمین تجدیدنظر کند. تصحیح قوانین ناقص در این زمینه به تسهیل سرمایه گذاری می انجامد. علاوه بر این لازم است موانع از مقابل بخش انرژی برداشته شوند. ایستگاه های جدید برق هند بدون برخورداری از زغال سنگ و گاز کافی ای که آنها را تغذیه کنند ارزش زیادی ندارند.
انجام این قبیل اصلاحات برای همه هندی ها و کلیه حوزه های اقتصادی این کشور سودمند است.
به گفته جاستین لین اقتصاددان ارشد سابق بانک جهانی و استاد دانشگاه پکن، هندی ها لازم است اذهان خود را متوجه یک تغییر خاص صنعتی کنند و آن این است که همزمان با کم شدن نیروی کار چین و بالا رفتن دستمزدهای آنها ممکن است 85 میلیون شغل تولیدی به جاهای دیگر منتقل شود. این فرصتی برای جوانان بیکار هند است. پس آیا این مشاغل نمی توانند به هند بروند؟
پاسخ این است که در میان مجموعه کشورهایی که به سرعت در قاره آسیا درحال ظهورند، هند از میزان اندکی از شرکت ها یا کارگران توانا برخوردار است و بیش از حد قوانین اشتباه دارد. قطعاً تولیدکنندگان قابلی به ویژه در عرصه خودروسازی در میان هندی ها وجود دارند اما این شرکت ها هم نظیر «بهارات فورج» و «ماهیندرا و ماهیندرا» ترجیح می دهند از ماشین آلات پیچیده به جای نیروی کار فراوان استفاده کنند. مابقی طیفی از کارگاه های بی ارزشی هستند که تعدادی کارگر و روش های منسوخ شده را به کار می گیرند.
درواقع آن چه هند فاقد آن است شرکت های متوسط و گرسنه کارگر به سبک آلمانی است. حتی در طول سال های رونق اقتصادی هم بیشتر مشاغل در حوزه ساخت و ساز ایجاد شده اند تا در عرصه تولید. در این شرایط برای جوان هندی سخت است تا چشم اندازش از آینده را در حالی که آجر و ملات بالای سرش حمل می کند بهبود ببخشد.
دولت برای پر کردن جای این تکه واسطه گم شده باید موانع بوروکراتیک را از مقابل کارآفرینان هندی بردارد. این موانع بوروکراتیک شامل قوانین کاری است که هند را بدنام کرده است. تا این قوانین بر روی کاغذ وجود دارند کارخانه ها نمی توانند بدون اجازه دولت نیروی کار را بیرون کنند. این درست است که با استخدام نیروی کار از طریق شخص ثالث کارفرمایان تیغ این قوانین را کند کرده اند اما درعمل انگیزه آنها برای آموزش کارگرانشان هم کاهش یافته که خود به سوء استفاده بیشتر از نیروی کار انجامیده است.
همچنین نیروی کار به آموزش بیشتری نیاز دارد. بسیاری از جوانان هندی مدرسه را با آمادگی نامناسب حتی برای انجام مشاغل ابتدایی ترک می کنند. استانداردهای آموزشی هم راکد باقی مانده اند یا حتی رو به تنزلند. براساس گزارش سالانه آموزش و پرورش هند تنها نیمی از دانش آموزان روستایی سال پنجم مدرسه می توانند محاسبه 43 منهای 24 را انجام دهند و تنها یک چهارم آنها می توانند یک جمله ساده انگلیسی را بخوانند.
نغمعه ای بی اثر برای جوانان هندی
تمرکز بر روی به دست آوردن مشاغل تولیدی در حال فرار از چین به بهانه ای برای تصحیح سیاست صنعتی این کشور تبدیل نشده، چه رسد به رجوع به مجوز راج. (مجوزهای راج تصمیم هند برای برخورداری از اقتصادی برنامه دار است که براساس آن همه جنبه های اقتصاد تحت کنترل دولت قرار می گیرد و مجوزها به صورت انتخابی داده می شود. این مجوز به صورت استادانه ای برای اداره مشاغل هند بین سال های 1947 و 1990 تهیه شد.)
بیشتر اصلاحاتی که به کارگران جوان کارخانه ها کمک می کند برای کل اقتصاد هم خوب است. بوروکراسی کمتر، مدارس بهتر و برق کافی وضعیت حوزه خدمات هند و کارگران مسن تر را هم ارتقا می دهد. اما در حال حاضر این جوانان هندی هستند که از ناحیه از خودراضی بودن مسن ترها لطمه می بینند.
گاندی جوان در اوایل سال جاری میلادی پرسید:«چرا جوانان عصبانی هستند؟» اما جای تعجب دارد که چرا آنها حتی عصبانی تر از این نیستند. در مناطق روستایی دولت با انجام خدمات عمومی و تهیه غذای یارانه ای می کوشد صلح اجتماعی را برای روستاییان به همراه آورد. اما در شهرها جوانان در خیابان ها پراکنده شده اند و آنها را فراگرفته اند. در سال 2011 جوانان با شعار شتاب در مبارزه با فساد به راهپیمایی پرداختند. در هند مشکلات بزرگ اغلب در حالت سکون و سکوت تحمل می شوند اما همه این مشکلات را درمی یابند. حتی فقرا هم درباره این که چه چیزهای بیشتری باید از دست بدهند به شدت آگاهی دارند.
صلح اجتماعی چیز بدی نیست اما هند می تواند در انجام اصلاحات مورد نیاز احساس فوریت کند و به ایجاد مشاغل و جوان کردن سیاست ها بپردازد. قرن هند امکان پذیر است و مقابل این کشور فرصت بزرگی وجود دارد که در معرض خطر هدر دادن آن است.
بسیاری تصور می کنند همه معیارهای اخلاقی همیشه ثابتند و به عنوان مثال مانند زیبایی شناسی به مرور زمان تغییر نمی کنند. این درحالی است که به گفته روانشناسان اگر دقیق تر نگاه کنیم متوجه می شویم دورنمای اخلاقیات همیشه در حال تغییر است و معیار اخلاقی یا غیر اخلاقی بودن رفتارها به سرعت و در طول دهه ها تغییر کرده است.
محققان می گویند تغییر اخلاقیات گاهی نوعی از شکوفایی را بازتاب می دهد.
این شکوفایی اخلاقی تنها به تغییر رفتارهایی نظیر برده داری و یا دوئل مربوط نمی شود که به طور مستقیم به دیگران آسیب می رسانده است بلکه نقض انواع دیگری از اصول اخلاقی را هم شامل می شود که زمانی تابو به شمار می رفت. همچنین برخی از رفتارها که تا همین چند قرن پیش جزو طبیعت دوم بشر به حساب می آمدند و به راحتی در شهرهای بزرگ انجام می شدند اینک کنار گذاشته شده اند. رفتارهایی هم هستند که زمانی جلب توجه نمی کردند ولی اینک به هیچ عنوان انجام نمی شوند.
این تغییرات پرسش هایی به ظاهر مجزا ولی مرتبط با یکدیگر را به وجود می آورد که محققان به دنبال یافتن پاسخ آنها هستند. اول این که چه چیزی باعث می شود اخلاقیات در طول زمان تغییر کنند؟ به گفته روانشناسان ارایه پاسخی مشخص به این پرسش مشکل است. چراکه علم روانشناسی معمولاً در مقیاس های زمانی خیلی کوتاه تر کاربرد دارد درحالی که تغییرات اخلاقی در مدتی طولانی به وجود می آیند. با این حال به گفته روانشناس و زبان شناس معروفی به نام استیو پینکر بیزاری رو به افزایش ما از آسیب رساندن به دیگران و افزایش همدلی میان انسان ها یا به قول فیسلوفی به نام پیتر سینگر گسترش دایره اخلاقی ریشه می گیرد. بر اساس نظریه سینگر گسترش دایره اخلاقی به معنی این است که اخلاق با روند تکاملی انسان رابطه دارد.
این ایده ای قوی است، اما هنوز پاسخی برای این پرسش نیست که چرا دایره های اخلاقی گسترش می یابند. براساس نظریه محققی به نام آنتونی آپیا تغییرات اخلاقی اغلب درنتیجه تماس با گروه های اجتماعی جدید و قرار گرفتن در معرض هنجارهای اجتماعی و اخلاقی به وجود می آید. آپیا به عنوان نمونه به بستن پاهای زنان ژاپنی برای کوچک شدن آنها اشاره می کند که کاری الزام آور بود اما وقتی حامیان آن با فرهنگ های جدیدی روبرو شدند به ناگهان به تابو تبدیل شد.
دراصل وقتی یک گروه در معرض جهان گسترده تر قرار می گیرد دایره ایدئولوژیک آن گسترش می یابد و در وضعیتی قرار می گیرد که ناگهان به یک اقلیت کوچک اخلاقی تبدیل می شود. پس از آن، اخلاقیات این گروه در نتیجه فشار اجتماعی محض تغییر می کند.
پرسش دومی که مطرح می شود این است که می توان موارد زیادی ذکر کرد و براساس آنها نشان داد اخلاقیات درحال شکوفایی هستند. اما آیا نشانه هایی هم وجود دارد که آنها در حال تنزلند؟
پاسخ به این پرسش هم مشکل است و محققان برای دادن پاسخ به این پرسش مطالعه ای انجام داده اند.
نتیجه این تحقیق نشان داد سطح همدلی دانشجویان نسبت به دیگران در طول 40 سال گذشته به طور پیوسته در حال کاهش بوده است و دانشجویان همدلی را یک صفت کم اهمیت تر و درحال نزول می بینند. در نتیجه فشاری بر روی خود احساس نمی کنند تا همدلیشان را در پرسشنامه هایشان نشان دهند. این نشان می دهد که جهت قطب نمای اخلاق جمعی ما می تواند در خلاف جهت گسترش دایره اخلاق هم حرکت کند.
این تحقیق براساس پاسخ های دانشجویان به پرسشنامه ها به دست آمده. بنابراین ما نمی دانیم که آیا دانشجویان در در طول این دهه ها همچنین کمتر احتمال داشته به خانم های پیر برای عبور از خیابان کمک کنند یا نه.
در نهایت یک پرسش باقی می ماند که نیاز به تحقیق دارد و آن این است که آیا رفتارهایی که امروزه پیش پا افتاده به نظر می رسند ممکن است به عنوان مثال در 100 سال آینده غیر اخلاقی تلقی شوند؟
مدتی است محققانی که در حوزه شناخت جانوران کار می کنند توجه خود را به این که جانوران چگونه با یکدیگر و یا با انسان ها ارتباط برقرار می کنند معطوف کرده اند. یکی از اهداف این قبیل تحقیقات کمک به نجات حیوانات از خطر انقراض است. واقعیت این است که اگر در قبال جانوران بهتر عمل نکنیم تا 50 سال آینده بسیاری از گونه های حیات وحش را از دست خواهیم داد.
در یکی از این مطالعات محققان غذاهایی را در دو سطل پنهان کردند تا بفهمند آیا فیل های آسیایی قادرند از روی نشانه های بصری و اجتماعی آنها را پیدا کنند یا نه. فیل ها نتوانستند از روی نشانه های بصری غذاها را پیدا کنند ولی سرانجام با پیروی از دستورات صوتی سطل های حاوی غذا را یافتند. به این ترتیب محققان نتیجه گرفتند فیل ها قادر به تشخیص نشانه های بصری ارایه شده به وسیله انسان ها نیستند و به فرمان های صوتی بهتر پاسخ می دهند. به عبارتی فیل ها از این نظر مانند پستانداران دیگر رفتار نمی کنند.
همچنین محققان می گویند احتمالاً فیل ها ترجیح می دهند برای بررسی محیط اطرافشان بیشتر از حس بویایی استفاده کنند.
جانور دیگری که تاکنون از نظر شناختی مورد تحقیق قرار گرفته سگ ها هستند. دانشمندان علاقه زیادی دارند بفهمند سگ ها چگونه قادرند نشانه های اجتماعی را بفهمند و متوجه شوند انسان ها چه می بینند یا چه می خواهند. با این که سگ ها حس بویایی قوی ای دارند اما به نظر می رسد قادرند با دنبال کردن اشارات انسان ها هم مواد غذایی را بیابند.
شامپانزه ها نیز قادر نیستند نشانه های بصری ارایه شده به وسیله انسان ها را به خوبی تشخیص دهند. بنابراین می توان نتیجه گرفت سگ ها احتمالاً از طریق اهلی شدن و تماس طولانی مدت با انسان ها قابلیت دنبال کردن نشانه های بصری را پیدا کرده اند.
یافته های این مطالعات برای حفاظت از جانوران وحشی در معرض انقراض از جمله فیل ها کاربرد زیادی دارد. از دست دادن زیستگاه های طبیعی، شکار غیر قانونی برای به دست آوردن عاج و نزاع با انسان ها تهدیدهایی جدی برای این جانور در حیات وحش ایجاد کرده است.
در این شرایط از آن جایی که فیل ها در درجه اول از حس بینایی برای تعیین وضعیت خود استفاده نمی کنند می توان از تکنیک های دیگر برای حفاظت از آنها بهره برد. یکی از این روش ها تکنیک کاهش تعارض بین انسان ها و فیل ها است. همچنین اگر معلوم شود فیل ها بیشتر از چه حس هایی استفاده می کنند و چگونه فکر می کنند زمانی که شرایط اقتضا می کند می شود آنها را جذب کرد یا به طور مؤثر از کاری بازداشت.
محققان می گویند برای حفظ جانوران درمعرض خطر انقراض، درکنار توجه بیشتر به انجام پژوهش درباره رفتار آنها می توان برنامه های آموزشی نیز برای انسان ها به ویژه کسانی که نزدیک به محیط زیست جانوران زندگی می کنند ترتیب داد و نحوه رفتار با جانوران را به آنها آموزش داد.
امروزه واقعاً چه چیزی امور مالی جهان را به هم پیوند می دهد؟ پول، عقل و ایدئولوژی برخی از پاسخ های احتمالی هستند. اما بهترین پاسخ ممکن است این باشد: پایانه بلومبرگ (bloomberg). بیش از 315000 کاکپیت داده ها در سراسر جهان مورد استفاده قرار می گیرند و به قیمت 20000 دلار در سال اجاره داده می شوند. پول هوشمند (پولی که به وسیله افراد با دانش و تخصص سرمایه گذاری می شود) نمی تواند بدون اطلاعات آماری غنی، نرم افزار تحلیلی و لینک های ارتباطاتی بلومبرگ به حیاتش ادامه دهد. بلومبرگ پنجره ای را به روی جریان های مالی جهان باز می کند.
حالا ترس و وحشت کاربران پایانه های بلومبرگ را تصور کنید وقتی کشف کردند گزارشگران این شرکت خبری پنجره ای را به روی خود آنها هم باز کرده اند. تا همین به تازگی که این نوع فعالیت در این شرکت متوقف شد، گزارشگران بلومبرگ می توانسنند ببینند چه موقع کاربران به سیستم وصل شده اند و البته به موضوعاتی فراتر از این هم پی می بردند.
این مشکل زمانی برملا شد که یک گزارشگر بلومبرگ در هنگ کنگ طی تماسی با گلدمن ساکس (Goldman Sachs) اظهار داشت یکی از شرکای سرمایه گذار بانک، بعضی اوقات به سیستم وارد نمی شود و ممکن است اتفاقی برای او افتاده باشد. گلدمن هم با انتشار بیانیه ای اعلام کرد که مطمئن بوده بلومبرگ اقدامات عاجلی را برای رسیدگی به این مشکل در نظر می گرفته است.
وقتی که بیشتر مشتریان این شرکت خبری نگرانی های خود را از این وضعیت ابراز کردند، متی وینکلر، سردبیر بلومبرگ، عذرخواهی کرد. وی در 13 مه نوشت که ریشه های این مسئله و تاریخچه آن به روزهای اولیه کار سرویس جدید در دهه 1990 برمی گردد. یعنی زمانی که گزارشگران از این سیستم استفاده کردند تا بفهمند مشتریان آنها می خواهند چه موضوعاتی پوشش داده شود. وینکلر اصرار داشت که در حال حاضر این رویه کنار گذاشته شده است و افزود که دسترسی به اطلاعات اختصاصی مشتری ها «غیر قابل توجیه» بوده است.
همچنین دسترسی آشکار گزارشگران بلومبرگ به داده های مشتریان در هنگام لاگین بودن سرنخ هایی درباره این که به عنوان مثال چه کسانی ممکن است از شغلشان خارج شده باشند به آنها می داده است. به عبارتی داده های ارزشمندی حول شایعات مربوط به سرمایه گذاران در اختیار این گزارشگران قرار می گرفته است.
کاملاً روشن نیست که گزارشگران قادر به دسترسی به چه انواع دیگری از اطلاعات بوده اند. آقای وینکلر می نویسد فراتر از داده های ساده، آنها می توانستند استفاده از عملکردهای «سطح بالا» را هم ببینند – بسته به رؤیت این که یک نفر در مفایسه با اکسل چند بار از ورد مایکروسافت استفاده کرده است. اما پایانه بلومبرگ شمار زیادی از کارکردها و عملکردها را دارد و شرکت فاش نمی کند که چه تعداد از گزارشگران می توانستند رد این قبیل عملکردها را بگیرند. اما به هرحال گزارشگران می توانستند اطلاعات بالقوه مفیدی را درباره پرسش های خود به دست آورند. آگاه شدن از علاقه ناگهانی یک شرکت به نوع خاصی از ضمانتنامه و یا اخبار حتی به میزان بسیار حداقلی هم می توانست یک روزنامه نگار مطلع را به مسیر خوبی هدایت کند.
بلومبرگ به طور مؤکد این موضوع را که گزارشگرانش به ایمیل ها، داده ها و یا اطلاعات تجاری دسترسی داشته اند و دقیقاً می دانستند چه موضوعاتی خوانده می شوند و به وسیله چه کسانی را تکذیب می کنند. متأسفانه، این اطمینان دادن ها درست زمانی شروع شد که به خاطر یک خطای آشکار هزاران پیام محرمانه و سوابق تجاری بر روی اینترنت قرار گرفت.
البته بلومبرگ گفت که تاکنون تنها 30 نفر از مشتریان از دست شرکت شکایت داشته اند. بانک مرکزی انگلستان رفتار بلومبرگ را «قابل سرزنش» نامید و وکلای شرکت خدمات مالی جی پی مورگان (J.P. Morgan) با ارسال نامه ای خواستار آن شدند تا بدانند از سال 2008 چه اطلاعاتی در دسترس بوده و چه موضوعاتی جست و جو می شده است. اما بعید است که کسب و کارهای زیادی به سمت شکایت کشیده شوند چراکه پایانه بلومبرگ بی نهایت باارزش است.
